فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

سنا(ء)

وضعیت: «در حال ویراستاری»
سنا(ء) ‎sanâ(’)‎
(اسم) ۱. بزرگی و برتری ؛ استسنا(ء).
ق۴. قسم است به طول و سنای وی، سوگند یاد کرد به فضل و برداشتگی خود که این آیت‌های نبی است و نامۀ پیداکننده (ح) (تفسیر طبری، ۵‏/۱۱۹۹‏) ║ ق۵. جهان مجد و سنایی و بحر درموجی/ سپهر سعدمداری و ابر زرمطری (ازرقی، ۹۴) ║ ق۶. عادت ایام و سیرت روزگار است که علوّ او را ثبات و سنای او را خلود نیست (محمد ملطیوی۱، ۲۸۲) ║ ق۷. چون اختلال در احوال راه یافت و قبایح او در قرایح جای گرفت آن تنگ‌خوئی او را از قلّۀ اقبال در حضیض ابتذال می‌آورد و از اوج سنا به هبوط عنا می‌رسانید (محمد ملطیوی، ۲۱) ║ ق۸. شه‌باز همّت والاش در هوای مجد و علاء و قضا و قدر و سنا به جناح «و حق علی الصقر» پرواز کرد تا مناشیر منصب شهریاری را مستعد و ملابس مراتب امارت و سروری را مسمی گشت (منشی کرمانی۱، ۱۰۳) ║ ق۹. عین علوّ عبّاسیان است؛ سین سناء مهدی است و قاف قوّت عیسی علیه‌السلام که از آسمان فرود آید و ترسایان را بکشد و کلیسیاها را خراب کند (ابوالمحاسن جرجانی، ۹‏/۱۲‏) ║ ق۱۴. هر‌کس چشم دارد زیادتی سنا و سُمُو آن را می‌بیند (تربیت، ۳‏/۱۹۰۹‏)
۲. درخشش و روشنایی.
ق۵. چو چرخ مرکز جاه تو را شتاب و سکون/ چو طبع آتش رای تو را سنا و ضیا (مسعود سعد، ۱‏/۱۸‏) ║ ق۶. اگر کرم شب‌تابت آتش نماید/ از آن آتش انس و سنایی نیابی (خاقانی۱، ۴۱۹) ║ ق۷. فخر دین شاه وزیران جهان فخرالملک/ که به رای از گهر برق سنا برگیرد (اسفرنگی، ۱۸۳) ║ ق۸. در حل مشکلات معانی ملک‌داری رای عالم‌آرای او به مثابتی بود که آفتاب رخشان و ماه تابان را ضیا و سنا بخشیدی (سیف هروی، ۳۶۳) ║ ق۹. گرفت مشرق و مغرب به نور طلعت خویش/ پر از ضیا و سناء شد سپهر را اطباق (بدر شیروانی، ۳۰۶) ║ ق۱۱. کوکب بخت بلند و ستارۀ طالع ارجمندش از افق سپهر دولت و اقبال طالع گشت و نیر شوکت و عظمتش از وسط‌السماء حشمت و اجلال تابیده، در ضیاء و سنا از شمع ایوان طارم چارم درگذشت (محمود افوشته‌ای، ۶۰۵) ║ ق۱۳. یک آسمان و ازو آشکار صد خورشید/ یک آفتاب و مر او را هزار گونه سناست (قاآنی، ۸۳) ║ ق۱۴. به دست اوست سنائی که بود در کُهِ طور/ به پای اوست شعاعی که در کف موسی (ایرج میرزا، ۵۳)

معنی سنا(ء) | فرهنگ جامع زبان فارسی