وضعیت: «در حال اصلاحات ویراستاری»
دیپلمات diplomât [(مصوب فرهنگستان، ۱۳۸۴، در برابر آژاندیپلوماتیک، اژاندیپلوماتیک) ]
(اسم) ۱. نمایندهای رسمی که درزمینۀ روابط خارجی برای حفظ و تأمین منافع ملی کشورش فعالیت میکند ؛ آژاندیپلوماتیک؛ اژاندیپلوماتیک.
ق۱۴. دیپلماتهای اروپا ... به جمهوری شدن ایران خواهند خندید (عشقی، ۱۴۰) ║ ۱۳۰۹ش. بالاخره در قنسولخانۀ دولت فخیمۀ انگلیس توقف کردند و به تعلیمات دیپلماتهای دولت فخیمه و ایادی آنها که برضد نفوذ دولت روسیه که سرتاسر ایران را گرفته بود، عملیات کرده (نواب رضوی، ۲/۷۷۰) ║ ۱۳۲۱ش. در نظر یک نفر امریکایی، شغل دولتی هم مثل سایر مشاغل است، همانطور که یک نفر دوافروش میتواند تجارت آهن را پیشۀ خود قرار دهد، یک نفر تاجر هم میتواند دیپلمات شود (عبدالله مستوفی، ۲/۳۰۵) ║ ۱۳۵۰ش. ناصرالملک، نایبالسلطنه، که به دیپلمات مکار معروف بود ... رهسپار اروپا شده بود (آرینپور۱، ۲/۱۱) ║ ۱۳۷۸ش. ما دیپلماتها را جاسوس میدانیم؛ روشنفکران را مزدور میپنداریم؛ چپها را کودتاچی و آنارشیست میشماریم و لاتها و ولگردها را انقلابی قلمداد میکنیم (عبدالله نوری، ۵۹)
۲. نوعی لباس مردانه؛ فراک (بخش پیشه ملاحظه فرمایند).
۱۳۵۲ش. دیپلمات سرمهای جنابعالی رو تو تن باغبان زیارت کردهم (رادی۲، ۹۵)
۳. (مجاز) کسی که زیرک است و با زیرکی و مکاری اهداف خود را پیش میبرد.
۱۳۵۵ش. میرزا آقا مانند برخی از هموطنان دیپلمات مادرزاد بود (به نظرم دیپلمات در این دو شاهد صفت است، صاحبی) (احسان طبری۲، ۱۲۹) ║ ۱۳۷۴ش. رضاخان بعد از چند ملاقات با افسران انگلیسی، حالا کمی هم دیپلمات شده بود و همه چیز را به خانوادۀ فرمانفرما نمیگفت (بهنود۱، ۳۸)