فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

دقیق‌وجلیل

وضعیت: «در حال اصلاحات ویراستاری»
دقیق‌وجلیل ‎daqiqojalil, daqiqva-‎
(اسم) (درمورد کار، مطلب، خبر و مانند آن‌ها) همه‌ چیز آن، از کم و زیاد و جزئی و کلی و مهم و غیر مهم؛ دقیق و جلیل؛ جلیل‌ودقیق.
ق۵. الشّهید: آن‌که هرچه داند از دقیق و جلیل، اندر حالی ‌که داند، وی را چنان محقّق باشد که دیگران را باشد اندر هر حال مشاهده (اسفراینی، ۱‏/۲۸‏) ║ ق۶. ایا بلندضمیری که در فنون هنر / شده‌است طبع تو آگاه از دقیق و جلیل (وطواط۱، ۳۲۴) ║ ق۷. پس بترس ای بیچاره از روزی که حق‌ تعالی قسم یاد کرده است که بنده‌ای را که در دنیا امر و نهی فرموده است در آن نگذارد تا از عمل او، از دقیق و جلیل و سرّ و علانیه، بپرسد (مؤیّد خوارزمی، ۴‏/۷۴۱‏) ║ ق۸. آن یار نار و زاملۀ عار را به دست آوردی و او سرگذشت و حال با او بگفتی و از دقیق و جلیل ماجرا هیچ ننهفتی (نظام تبریزی، ۸۲) ║ ق۱۱. در او موج جوهر دقیق و جلیل / زده قوم موسی‌ است بر رود نیل (واعظ، ۶۴۰) ║ ق۱۳. نظر به شمایل ملکانه و وسعت خیال شاهانه، که از کوه تا کاه و از فیل تا پشه، دقیق و جلیل، همۀ امور را منظور نظر عنایت می‌فرمایند، جسارت می‌نماید که سال گذشته فدوی خرج عروسی دو خانه‌زاد و مصیبت عیال و برادر خود را فوق‌العاده متحمل شد (محمود خان: گوهر،ش۲۲، ۹۳۲)

معنی دقیق‌وجلیل | فرهنگ جامع زبان فارسی