وضعیت: «تأییدشده»
دنس danas,-nes [جمع: ادناس۲؛ <عربی>]
یک. (صفت) ۱. پست و فرومایه.
ق۵. بدو گفت مالک ز گفتار بس/ به شمشیر کوش ای خسیس دنس (ربیع، ۶۹) ║ گر نبودی گریزپای و دنس / بزم‌ها را چو او نبودی کس (مسعود سعد، ۲/۸۰۴) ║ ق۶. این‌چنین مشتی سالوسی ناکس دنس، تهی‌نفس پُرهوس ... این چندین کریم و کریمه را چون قبطیان فرعون مر بنی اسرائیل را اسیر کرده (سنایی۲، ۵۰) ║ همچو شیرین نزد خسرو نزد تو سایل عزیز / زآنکه در بخشش نداری همت دون و دنس ـ فی‌المثل گر جان شیرین خواهد از تو سائلی / هرگز اندر چهرۀ شیرین تو ناید عبس (سوزنی۱، ۱۳۲) ║ ق۷. رهبری جوی نه رَهبُر که از او بشناسی / فکر نیک مَلَک از وسوسۀ دیو دَنَس ـ گرچه علامه‌ای از خود نفسی لاف مزن / که زدن موسی با خضر نیارست نفس (فرید احول، ۹۳)
۲. ناپاک و آلوده.
ق۱۴. حکما ... منع کرده‌اند از سکون در عمارات تاریک و سیاه و پوشیدن البسۀ چرکین دنس و نوشتن قراطیس غیر لطیف ... و نظر کردن بر صُوَر موحشۀ قبیحه و استشمام روایح غیر طیّبه (روحی، ۱۰۴)
دو. (اسم) ⇅ دنسیک. ۱.
ق۵. نشد آن زمان پیش وی نیز کس/ ببُد غِرّه در خویشتن آن دنس (ربیع، ۳۵۹) ║ ق۶. حسن ای پیش همت و خردت / من و افلاک چون حمار و فرس ـ در کمال مروت تو همی / نرسد وهم هیچ غمر و دنس (مختاری، ۲۳۷) ║ ق۷. دانش نه برای نفْس خود باید و بس/ نه ازبهرِ معلمی هر دون و دنس ـ زینهار مزن با کس ازین علم هوس / کی قوّت احتمال این دارد کس (اوحدالدین کرمانی، ۲۴۴)