فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

مسحور

وضعیت: «در حال ویراستاری»
مسحور ‎mashur‎
(صفت، اسم) ۱. (در مورد کسی) که سحر و جادو بر او اثر گذاشته است و در نتیجه خرد خود را از دست داده است یا دست به کارهایی می‌زند که ظاهراً به اختیار خودش نیست ؛ سحرزده ‏۱؛ سحرشده.
ق۵. وآن بریده‌پی شکافته‌سر/ در کفت ساحری‌ است چون مسحور (مسعود سعد، ۱‏/۳۸۸‏) ║ ق۶. هرگه‌ که آیتی آری به ما و معجزه و دلالتی تا ما را به آن مسحور و مخدوع کنی و بفریبی، ما به تو ایمان نیاریم و تو را باور نداریم (ابوالفتوح، ۸‏/۳۵۲‏) ║ و اگر وزن نیم‌دانگ سندروس با دانگی صمغ ترنج‌با دیوانه یا مسحور را دود کنند سود دارد (جمالی یزدی، ۱۸۵) ║ ق۷. پس رسول صلی‌ الله‌ علیه‌ و سلم گفت اما آنچه گفتی من مسحورم چگونه مسحور باشم که صحّت تمیز و عقل من زیادت‌ از آن جملۀ خلایق است (محمد رازی، ۱‏/۱۴۵‏) ║ ق۹. چون در جهان این گنجید که حبیب خدای را صلی‌ الله‌ علیه‌ و آله ساحر و شاعر و کاهن و مجنون و مسحور و صابی و مذمم و امثال ذلک گفتند (عبدالله قطب، ۲۲۴) ║ ق۱۲. سزد زدباطلی خویش باطل‌السحرت/ چنین که کرده ترا دیو نفس خود مسحور (تأثیر، ۶۷) ║ ۱۳۱۶ش. پیرمرد در این‌ موقع مشغول اِعمال نفوذ در روح ملک‌شاه بود و او را مسحور خود گردانیده به‌ طرف زندان می‌کشانید (مؤتمن، ۴۶۰) ║ ۱۳۳۳ش. مطالب ژرف فلسفی را در قالب عبارت‌های بسیار ساده و کوتاه ... چنان استادانه می‌ریزد که خواننده را مجذوب و مسحور زیبایی کلام و بلندی فکر می‌کند (قاضی۲، ۷) ║ ۱۳۵۸ش. حکایت باغداگل و آت‌میش حکایت مار بود و گنجشک، ساحر و محسور (ابراهیمی۱، ۳‏/۳۱‏) ║ ۱۳۷۱ش. هرجا که آخوندی را می‌دید، اخم‌هایش درهم می‌رفت و شاگردهایش را به ستایش تاریخ و تحسین مارکس و علوم طبیعی تشویق می‌کرد و حالا کسی دیگر شده‌بود، ماه‌زده و مسحور، کسی مومن و معتقد (ترقّی۱، ۲۱۲)
۲. (در مورد کسی) که ویژگی‌های کسی یا چیزی یا جایی بر او بسیار اثر گذاشته است به‌گونه‌ای که معمولاً کاملاً به آن چیز یا کس یا جا توجه نشان می‌دهد ؛ سحرزده‏۲.
ق۱۴. این همان عشق ازلی و جاذبۀ الاهی است که کاینات را مجذوب و مسحور خود ساخته‌است (آقاخان کرمانی، ۱۲) ║ ۱۳۱۲ش. این طبع طاهر، سالم، محکم، مستقیم، خشن، صادق مسحورش می‌کرد (مستعان، ۱‏/۳۰۲‏) ║ ۱۳۳۱ش. گاه که مسحورِ خیال‌بافی‌هایِ صغری می‌شد، می‌پرسید: تو این‌همه قصه را از کجا می‌دانی؟ ـ خوب، یاد گرفتم. آدم اگر دقت بکند، همه‌چیز را یاد می‌گیرد (به‌آذین۲، ۶۲) ║ ۱۳۶۲ش. باور کنید که او همۀ ما را ازجمله پسرش را مسحور خودش کرده‌بود، حتی مارگارت و دوست امریکایی یا انگلیسی‌اش وقتی صدای لنی را که برای پسرش آواز می‌خواند می‌شنیدند محو او می‌شدند (کلانتریان، ۲۹۶) ║ ۱۳۷۷ش. سمفونیِ تازه‌ای از فرنگ برایم رسیده‌بود، نامِ آن را به‌خاطر ندارم، اما از همان پرده‌هایِ نخست، مسحورِ آن شدم (جولایی۲، ۱۲۵) ║ ۱۳۸۲ش. هنگامی‌که سخنرانی می‌کرد شنونده چنان مسحور کلام و لحن او می‌گردید که بر جای خود میخکوب می‌شد (جعفری، ۲‏/۸۸۶‏)

معنی مسحور | فرهنگ جامع زبان فارسی