اترجی

وضعیت: «تأییدشده»
اترجی ‎otroji‎ [گونۀ دیگر: اترجیه؛ <← اترج + -ی (سازندۀ صفت / قید)>]
‌یک‌. (اسم) ۱. رنگ زرد روشن، مانند اترج.
ق۴. نضج بول به رنگ بُوَد و به قوام بُوَد ... لون نضج تمام اترجی بُوَد، و ناقص لون تبنی، و خام لون سپید (اخوینی، ۶۹۳) ║ ق۷. اومیطون ... به لون اترجی متشابه بود و او غلیظ نباشد چنانک مایعات دیگر متحمل شود (ابوبکر کاسانی، ۱‏/۴۷۸‏) ║ ق۸. قاروره ... گر بر لون اترجی بُوَد، دلالت کند بر خیر و اگر سیاه بُوَد دلالت کند بر شر (شمس‌الدین آملی، ۳‏/۱۲۸‏) ║ ق۹. رنگ‌ها را، به حسبِ شدت و خفّت، مراتب است، چون رنگ زرد مثلاً که گاهی اترجی و نارنجی و ناری و زعفرانی می‌باشد (بدیعات اختیاری، ۸۲)
۲. نوعی یاقوت به رنگ زرد.
ق۱۳. هوای بصره خوب نیست و رنگ اهل آن زرد و تیره و ضرب‌المثل‌اند به گرفتگی چهره و یکی از شعراء، در وقتی که یک دانه اترجی نزد صاحب بصره بود، این دو شعر را گفته‌است: ... (اعتمادالسلطنه۵، ۱‏/۳۷۸‏)
‌دو‌. (صفت) ۱. (معمولاً درمورد داروهای مرکّب در قدیم) حاوی اترج یا آمیخته با آن چنان‌که اترج در آن نقش اساسی داشته باشد.
ق۱۱. شراب اترجی موافق نسخۀ قدما و جهت ضعف دل و خفقان و ضعف معده به‌غایت نافع است (حکیم مؤمن، ۳۳۴) ║ ق۱۲. سکنجبین اترجی ... صنعت آن: بگیرند قند سفید یا شکر سلیمانی ... آب اترج به قدری که طبیب داند که می‌باید داخل کرده بجوشانند تا به قوام آید (عقیلی خراسانی۲، ۱‏/۱۶۷‏)
۲. ⇅ اترجی‏‌یک‌. ۱.
ق۱۲. رنگ بول ... هر گاه صفراء زیاده از حد آن، که آن را اترجی گرداند، مخلوط بدان گردد، رنگ او اشقر می‌نماید (عقیلی خراسانی۱، ۱‏/۶۵۷‏)
ترکیبات: حبقِ اترجی