وضعیت: «در حال ویراستاری»
سحرگاهان sahargâhân
یک. (قید) ← سحردو..
ق۴. از وی سحرگاهان آواز شنویم که همی‌گوید: لا اعوذ لا اعوذ (بلعمی۲، ۱/۲۲۰) ║ ق۵. سحرگاهان آمرزش خواستندی ... و در خواسته‌های ایشان حقّی بودی چون زکوة و صدقه مر خواهنده را و بی‌روزی را (سورآبادی۱، ۴/۲۴۲۵) ║ ق۶. سحرگاهان بنالم از فراقت/ ز آب چشم من جانا حذر کن (عمادی، ۱۲۲) ║ ق۷. آن‌همه اشک حسرت که گلابگر از نایژۀ حدقۀ گل می‌چکاند نتیجۀ یک خنده است که غنچۀ گل سحرگاهان بر کار جهان زد (وراوینی، ۱/۲۰۵) ║ ق۸. سحرگاهان که مخمور شبانه/ گرفتم باده با چنگ و چغانه (حافظ، ۱/۸۵۲) ║ ق۹. سحرگاهان که از باد صبا بوی بهاران زد/ به گل‌گشت چمن بلبل صلای می‌گساران زد (جامی۱، ۲/۵۲۵) ║ ق۱۰. سحرگاهان که چون خورشید از منزل برون آیی/ به رخسار جهان‌افروز عالم را بیارایی (هلالی، ۲۰۱) ║ ق۱۱. سحرگاهان که خورشید گران‌خواب/ هنوز آسودگی را درکنار است ـ محبّت گویدم در خانه منشین/ که هر گامت غمی در انتظار است (شفائی، ۲۳۲) ║ ق۱۲. سحرگاهان چون توپ اژدردهان افق گلولۀ آتشبار مهر را از دهن درانداخت، و عرصۀ جهان را از سیاهی سپاه ظلمت شب پرداخت معلوم شد که افاغنه در شب توپخانۀ خود را به محاذی اردوی نصرت‌قرین آورده مهیّای جنگ گشته‌اند (مهدی استرآبادی۲، ۹۱) ║ ق۱۴. سحرگاهان جمعی از سواره و پیادۀ اهل خروج به‌ناگاه از‌جانب غربی نیل نمایان شده (اختر، ۴/۳۱۶۰) ║ ۱۳۲۰ش. زآن گل تازه که بشکفت سحرگاهان/ نه سر و ساق به جا ماند نه رنگ و شم (اعتصامی، ۴۴) ║ ۱۳۴۳ش. شب از سرچشمه در واگن لمیدم/ سحرگاهان به گَلبندک رسیدم (روحانی، ۲۱۸) ║ ۱۳۷۹ش. پیداست که زمانی گیپا هم مانند هلیم و کله‌پاچه سحرگاهان در خیابان‌ها عرضه می‌شده‌است (دریابندری۱، ۲/۱۱۲۷)
دو. (اسم) ← سحریک. ۱.
ق۴. و در سحرگاهان ایشان آمرزش همی‌خواستند (تفسیر طبری، ۷/۱۷۵۲) ║ ق۵. آن بندگان ... دهندگان باشند خواستهاشان را اندر طاعت‌ها خدای او نمازکنان باشند به سحرگاهان (شنقشی، ۶۶) ║ ق۶. آمرزش‌خواهندگان سحرگاهانند و علی مرتضی برتر ایشان (ابوحفص نسفی، ۱/۱۰۳) ║ ق۷. به سحرگاهان ناگاه به من باد نسیم/ بوی دل‌دار من آورد هم از سوی شمال (شمس قیس، ۲۹۳) ║ ق۱۱. علماء و فقراء... در هنگام استجابۀ دعا در سحرگاهان که همه به خواب خوش باشند چشمان گشوده با دل بریان و چشم گریان روی نیاز بر زمین، دست دعا بر آسمان از کمال ارادت تیر سعادت بر هدف اجابت آرند (واعظ استرآبادی، ۱۹) ║ ق۱۳. مرد مسکین در سحرگاهان ز خواب/ می‌شود بیدار با صد اضطراب (احمد نراقی، ۳۸۰) ║ ۱۳۲۴ش. به یاد رشتۀ دندان و رویت تا سحرگاهان/ بود شب دیدۀ اخترفشان پر ماه و پروینم (فصیح‌الزمان، ۹۵) ║ ۱۳۴۰ش. در سورۀ ۳ آیۀ ۱۵ می‌فرماید: استغفارکنندگان در سحرگاهان بودند (دستغیب، ۲/۶۰۴) ║ ۱۳۴۹ش. نوح چشم گشود و چهرۀ دختر در روشنایی شمع بدید، تازه و سرخ چون خورشید سحرگاهان (بهآذین۳، ۸۷) ║ ۱۳۶۸ش. این قصاب‌خانه مراجعینی نیز داشت از دزدان و ولگردان و بی‌کاره‌ها و مستمندان که با شروع کار یعنی از سحرگاهان به آن رو آورده با خاتمۀ کارش که یکی دو ساعت به ظهر بود بازمی‌گشتند (شهری۲، ۲/۳۶۹)