فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

سجن

وضعیت: «در حال ویراستاری»
سجن ‎sejn‎ [جمع: اسجان، سجون]
(اسم) جایی که محکومان و تبهکاران و اسیران را در آنجا نگه می‌دارند؛ زندان.
ق۵. دو جای دارد بدخواه ملکت از دو جهان/ ازین جهان همه سجن و از آن جهان سجین (عنصری۱، ۲۲۹) ║ ق۶. شیخ ابوعبدالله‌بن خفیف -قدّس‌سرّه- گوید «در سجن رفتم؛ به وقت نماز خواستم تا وضو سازم. حسین گفت: ما نیز وضو سازیم چون بجنبید، جملۀ قیدها ازو فروریخت. ندانستم که وضو چون ساخت، و چون نماز بگزارد، باز جای خویش آمد. چون در رکوع رفت، جملۀ دیوار سجن دیدم که در رکوع رفت. چون سر برداشت، دیوار راست شد. دیگر در سجود همچنان شد. چون دست برداشت، جملۀ دیوار زندان از جای برخاست، تابه‌حدّی‌که روی دجله همه بدیدم (روزبهان۱، ۴۷) ║ ق۷. ابوجعفر منصور اسماعیل بن امیه را بگرفت و فرمود که او را محبوس کنند در راه سجن بر دیواری بگذشت بر آنجا دید نوشته (یا ولیی فی نعمتی و صاحبی فی وحدتی و عدتی فی کربتی )یاد گرفت و می‌خواند (دهستانی، ۱‏/۱۱۰‏) ║ ق۸. قیصر او را بشناخت و حالی به گرفتن او اشارت کرد و به موکلان بی‌رحم سپرد تا او را به قلعه بردند و در چرم خام دوختند و شاپور قریب به یک سال در آن قید و سجن بماند (فضل‌الله حسینی، ۲۷۶) ║ ق۹. العجب درعرض یک ماه دو شخص فتنه‌انگیز بی‌دین ازروی زمین به أسفل‌السافلین و سجن سجّین فرورفتند (ابوبکر طهرانی، ۵۱۳) ║ ق۱۰. صورتی دیگر که در نظر محبوسان تیه تقلید و مسجونان سجن تقیید و تقید که به افسانه‌های آباء دون برحسب فرمودۀ آیۀ کریمۀ: «انا وجدنا آباءنا علی امة ...» خرسند و پایبند شده‌اند منکر و غریب و بدعت و بی‌تقریب نماید، واقع نیست (قاضی میر احمد۱، ۱‏/۱۰۵‏) ║ ق۱۱. دنیای دنی درنظر بالغ‌نظران نفوس قادسه سجنی است مظلم (مفید بافقی، ۳، ق۲‏/۵۲۶‏) ║ ق۱۲. از کمانت دلاوران در سجن/ وز کمندت مبارزان در دام (طبیب اصفهانی، ۶۵) ║ ق۱۳. تیغ است ستاره و تو جلادم/ سجن است زمانه و تو سجانم (قائم‌مقام۲، ۱۰۴) ║ ق۱۴. ده نفر فراش رفت و آن دو نفر را آورد؛ آن‌ها را در سجن بردند. (افضل‌الملک، ۱۲۶) ║ ۱۳۰۷ش. این زحمات و خستگی و کثافات و گَزیدن شپش و جانوران از لوازم دنیایی است که سجن مؤمن است و خط آهن با زیارت حسین‌بن علی مناسبت ندارد (آقا نجفی، ۲۳۵) ║ ۱۳۲۶ش. به سالی در بر حکم چرخ اثیر/ به سجن سکندر بماندم اسیر (تقی دانش، ۲‏/۹۵‏)

معنی سجن | فرهنگ جامع زبان فارسی