ابرد

وضعیت: «تأییدشده»
ابرد ‎abrad‎ [صورت تفضیلی و عالیِ بارد؛ <عربی>]
‌یک‌. (صفت) ۱. (طبیعیات) (درمورد چیزی) که طبع آن سردتر از چیز دیگر است ؛ متضاد: احر‏‌یک‌. ۱.
ق۷. آنکه زمین ابرد است از آب یا آب ابرد است از زمین مشکوک‌فیه است (قطب‌الدین شیرازی، ۴‏/۱۶‏) ║ ق۱۱. از آن در شام و مصر، رب می‌سازند و در اسهال، استعمال می‌کنند و با وجود شیرینی، از سایر شیرینیها، ابرد است (حکیم مؤمن، ۱۰۰) ║ ق۱۲. سردتر: چگونه است که می‌گویند فلان چیز احرّ از مما ینبغی است و یا ابرد و یا ارطب و یا ایبس؟ (عقیلی خراسانی، ۱۲) ║ ق۱۳. مغز خیار نارس الطف و ابرد از تخم آن و لحم آن نفّاخ و ثقیل و دیرهضم (نوری، ۱‏/۶۱۴‏)
۲. (درمورد چیزی) که دمای آن کمتر از چیز دیگر است؛ سردتر ؛ متضاد: احر‏‌یک‌. ۲.
ق۷. اگر نه زمین با آفتاب گرم می‌شدی و هوایی که مجاور زمین است به‌واسطهٔ زمین گرم می‌شدی، هوا از این سردتر بودی، ولکن هوایی کی مجاور زمین است گرم می‌شود تا به‌حدی و برودت اندک می‌شود، پس مافوق آن ابرد باشد تا به‌حدّی (قطب‌الدین شیرازی، ۴‏/۱۶‏) ║ جبال به‌سبب ارتفاع ابرد است، پس باقی می‌ماند بر ظواهر آن از اندا و ثلوج (قطب‌الدین شیرازی، ۴‏/۳۴‏)
۳. (درمورد چیزی) ناخوشایندتر از چیز دیگر.
ق۹. دیگر منهاج متنبیان است مثل مسیلمه و مزدک و آن نیز تکلفی است بارد از تکلف فلاسفه ابرد (عبدالله قطب، ۳۶)
‌دو‌. (اسم) (طبیعیات) چیزی که طبع آن سردتر از دیگر چیزها است ؛ متضاد: احر‏‌دو‌. ۱.
ق۱۲. حرافت آخر {ظ: احرّ} طعوم مفردۀ اشیای حاره است ... و حموضت ابرد طعوم مفردۀ اشیای بارده است (عقیلی خراسانی، ۱۸)