سلاح

وضعیت: «در حال ویراستاری»
سلاح ‎selâh‎
۱. ← اسلحه‏۲.
ق۴. نخستین کسی که سلاح کرد او بود و سلاح مردمان از چوب و سنگ بود، او شمشیر و حربه و کارد کرد (بلعمی۱، ۱۳۰) ║ ق۵. #چه بینی که دشمنی پیش آمد و با ما هیچ سلاحی نیست، ناچار ما را هلاک کند (پند پیران، ۹۱) ║ ق۶. #از آن جانب کرینوس بر اسبی بادپای سوار گشته و خود را به سلاح رزم آراسته، با زینتی هرچه تمام‌تر در میدان آمد (سمک، ۵‏/۲۵۷‏) ║ ق۷. #چاره جز آن ندیدیم که رخت و سلاح و جامه رها کردیم و جان به سلامت بیاوردیم (سعدی۲، ۱۶۱) ║ ق۸. #عبدالمطّلب سوار شد و با سلاح متوجّه یمامه گشت (ابرقوهی، ۱‏/۱۶۲‏) ║ ق۹. #لشگریان امیر ولی از اسب و سلاح و آنچه محتاج‌الیه بود بی‌نیاز گشتند (میرخواند، ۵‏/۵۹۸‏) ║ ق۱۰. #ابومحجن از اسب پیاده گشت و سلاح بیرون کرده، بند بر پای خود نهاد (حافظ حسین، ۱‏/۳۰‏) ║ ق۱۱. #این سلاح که بر میان دارم، برای هلاک دشمنان است، نه کشتن حیوانات و زنان (خالقداد۱، ۱۶۶) ║ ق۱۲. #سنان و دیگر سلاح‌های آهنی که بدان ماند، دلیل درازی عمر و ظفر بر دشمن و منفعت باشد به اندازۀ قوّت و قیمت سلاح (شیرعلی لودی، ۱۶۶) ║ ق۱۳. #اعراب اهواز و عموم خوزستان از شبان الی شیخ برحسب عادت بدون سلاح راه نمی‌روند (نجم‌الملک، ۴۸) ║ ق۱۴. #«سلب» به فتح لام است، و مراد از آن جامه‌های مقتول است، و چکمه و آلات حرب، مثل زره و سلاح از شمشیر و نحو آن، و حیوان سواری و زین و لجام و دست‌بند و کمربند و انگشتری و نحو آن‌ها (ابوالقاسم یزدی، ۱‏/۱۲۳‏) ║ ۱۳۰۷ش. عرب‌ها عساکر را خلع سلاح نمودند (آقا نجفی، ۵۶۳) ║ ۱۳۳۱ش. #آن‌ها به دستیاری گماشتگان برخی تاجر و اعیان، دست به کشتار و خلع سلاح سربازان انقلابی دراز کردند (به‌آذین۲، ۱۲۶) ║ ۱۳۶۱ش. بسیار دلم می‌خواست کار کردن با مسلسل را یاد بگیرم چون هرگز در گذشته به این سلاح دست نزده بودم (فولادوند، ۳۶) ║ ۱۳۸۲ش. در همین میدان چند تن از سربازان خلع سلاح شده بودند (ایران۳، ش۲۷۲۹‏/۶‏)
۲. ← اسلحه‏۳.
ق۵. #خرد اندر ره دنیا سره یار است و سلاح/خرد اندر ره دین نیک دلیل است و عصاست (ناصر خسرو۱، ۱‏/۲۱‏) ║ ق۶. #دشمن ملعون مکر خود برگشاد، و سوگند به‌دروغ را سلاح خود ساخت (ژنده‌پیل۳، ۱۳۶) ║ ق۷. نماز سلاح مؤمن است، و نماز مونس گور است (شهاب الاخبار۱، ۶۱) ║ ق۸. ملک‌زاده عصمةالله بباید دانست که شیطان را در مصارعت فرزند آدم و مدافعت ارباب همم از طلب آنچه اولی و اهمّ است سلاح‌های متفنّن بسیار است و بند کید مردافگن بی‌شمار (نظام تبریزی، ۲۴۷) ║ ق۱۱. #لطفش به سلاح مهربانی/ می‌کشت مرا و خون‌بها بود (شفائی، ۱۹۸) ║ ۱۳۰۰ش. سلاح جنگ و آلت صلح ایشان دروغ و خیانت است (جمالزاده۱، ۸۹) ║ ۱۳۳۰ش. لابه و آه و اشک و زاری او/ هست هرجا سلاح کاری او (بهار، ۲‏/۹۳۵‏) ║ ۱۳۵۵ش. مارکسیسم چنین چیزی است. بهترین و برّاترین سلاح در نبرد رهایی رنجبران (به‌آذین۱، ۱‏/۱۰۴‏) ║ ۱۳۷۸ش. ترس من از این بود که با رفتن سهراب خان تنها حامی خودم رو از دست می‌دادم و دیگه در مقابل شکنجه‌های این زن سلاحی برای دفاع نداشتم (مؤدّب‌پور، ۱۴۲)
به زیر سلاح آوردن
← زیر اسلحه کشیدن.
ق۱۳. دولت مشارٌالیها در هنگام لزوم، خمس مقدار مذکور را مشکل است بتواند به زیر سلاح بیاورد (اختر، ۳‏/۲۳۲۳‏)
به زیر سلاح آورده شدن
← زیر اسلحه رفتن.
ق۱۳. قرار داده شد که عساکر احتیاط یونان به زیر سلاح آورده شده، یک اردویی مرکب از سی‌وهشت‌هزار نفر تشکیل کرده شود (اختر، ۳‏/۱۸۳۰‏)
به زیر سلاح گرفته شدن
← زیر اسلحه رفتن.
ق۱۴. از جانب هیئت نیابت بلغارستان بیان‌نامه‌ای انتشار یافته است که اهالی بلدۀ برغوس که از هجده و بیست تا چهل سالگی رسیده‌اند به زیر سلاح گرفته شود (اختر، ۵‏/۳۵۳۷‏)
تحت سلاح
۱. ← تحت‌السلاح‏‌دو‌..
ق۱۴. در قرارنامه‌ای که از جانب حکومت یونان سِمت انتشار یافته، عساکر صنف دوّم نیز به تحت سلاح دعوت شده‌است (اختر، ۴‏/۳۲۲۵‏)
۲. ← تحت‌السلاح‏‌یک‌..
۱۳۴۸ش. #ماده ۱۶۴ - مجازات نظامیانی که مافوق خود را در اثنای خدمات نظامی، راجع به خدمات نظامی، کتک بزنند، به قرار ذیل است: در موقعی که تحت سلاح باشند، از پنج سال تا ۱۵ سال حبس عادی (حسن عاطفی: مهنامۀ قضایی، ش ۴۴‏/۱۱۰‏) ║ همواره هیجده هزار نفر تحت سلاح داشت و در رفاه حال رعیت می‌کوشید و ظلم و ستم را از بین برد (عباس پرویز: بررسی‌های تاریخی، ش ۵-۶‏/۱۱۱‏) ║ ۱۳۷۸ش. مرخص کردن نیروهای تحت سلاح نه‌تنها زمینه را برای بی‌ثباتی انسجام اجتماعی فراهم می‌کرد، بلکه عراق را از یکی از منابع اساسی درآمد و اعتباراتش نیز محروم می‌کرد؛ یعنی از رانت استراتژیک (عصام الخفاجی: گفتگو، ش ۲۳‏/۷۴‏)
تحت سلاح آمدن (آمدن: درآمدن)
← زیر اسلحه رفتن.
ق۱۴. #در این صورت تکلیف این است که به حکم قانون جهاد را بر همۀ جوانان بیست‌سالۀ ما واجب بکنیم؛ که هر ساله چندین هزار به قرعه دعوت شوند. به نام هر کدام که قرعه درآمد، دو سال در رکاب علم جنگ را بیاموزد و مرخص شود. حین لزوم تحت سلاح آید، وطن و مذهب خود را از تجاوز اجنبی حفظ نماید (طالبوف۱، ۹۶) ║ ۱۳۵۶ش. در سال ۱۸۱۳ بیش از یک میلیون نفر فرانسوی تحت سلاح درآمده بودند (خراسانی: گوهر، ش ۵۵‏/۵۴۰‏)
تحت سلاح آوردن (آوردن: درآوردن)
← زیر اسلحه کشیدن.
۱۳۰۸ش. #پیشامد جنگ بین‌المللی سنۀ ۱۹۱۵ که جماعت عملجات را تحت سلاح آورده بود، وسیلۀ مهمی در پیشرفت و مداخلۀ دستۀ کارگران نسوان در امور صنایع گردید (اسمعیل سیاح: ارمغان، ش ۱‏/۳۴‏) ║ ۱۳۲۱ش. #مسلماً هرقدر از این قشون منظّم را که عجالةً در عالم خیال است، تحت سلاح بیاورید، به همان ‌اندازه باید از این مخارج بیهوده بکاهید (عبداللّه مستوفی، ۳‏/۶۱‏) ║ ۱۳۳۹ش. در سال ۱۹۰۴، روس و ژاپن داخل در جنگ شدند. روسیه از حیث افراد در مضیقه بود، لذا عده‌یی از زنان داوطلب را نیز تحت سلاح درآورد (مخبر همایون: ارمغان، ش ۱۰‏/۴۵۸‏)
تحت سلاح درآمدن
⇅ تحت سلاح آمدن.
تحت سلاح درآوردن
⇅ تحت سلاح آوردن.
تحت سلاح رفتن
← زیر اسلحه رفتن.
۱۳۲۸ش. هیچ قبیله‌ای نبود که بر اثر یک عدم اعتماد، هر لحظه آمادۀ تحت‌سلاح رفتن نباشد و لحظه‌ای از ارتباط دائم با دیگران غافل گردد. الزام شدید جنگ بشر را تربیت می‌کند و پرورش می‌دهد (هوشنگ ایرانی: دانش، ش ۳‏/۱۷۲‏)
در زیر سلاح
← در زیر اسلحه.
ق۱۳. #بعد، من از حالات قشون چین پرسیدم. گفت یک‌صدهزار نفر حاضر در زیر سلاح داریم (عباس میرزا، ۲۱۸) ║ ق۱۴. آنان که از عساکر مذکوره در زیر ‌سلاح هستند این مبلغ را در چهار قسط یعنی در‌ مدّت هر سه ماه یک ‌بار می‌گیرند (اختر، ۴‏/۲۴۲۸‏)
زیر سلاح آوردن
← زیر اسلحه کشیدن.
ق۱۴. بلغار ... حالا دارای ۳۵۰۰۰۰ لشکر حاضریراق با همۀ اسحله و مهمّات هستند که در یک ماه همه را زیر سلاح می‌آورد (مراغه​ای، ۵۴۵)
زیر سلاح رفتن
← زیر اسلحه رفتن.
ق۱۴. هر جوانی که بوَد طالب اقبال و فلاح/ باید از دورۀ اوّل برود زیر سلاح (نسیم شمال، ۱‏/۲۹۸‏)
سلاح آتشین
← اسلحۀ گرم.
۱۳۱۸ش. #رفته‌رفته با پیدایش سلاح‌های آتشین، دیگر جنگ‌ها از وضعیت زورآزمایی خارج شده و طرفین سعی می‌نموده‌اند با به‌کار بردن تدابیر مختلف، طرف خود را حتی‌الامکان از دور از پا درآورند (آموزش و پرورش (تعلیم و تربیت)، ش ۱‏/۵۷‏) ║ ۱۳۴۷ش. #آزمایش‌های پارافین بر پوست اسوالد نشان داد که وی در فاصلۀ کوتاهی قبل از دستگیری، از سلاح استفاده کرده است (مهین پزشک‌پور: نگین، ش ۴۰‏/۴۷‏) ║ ۱۳۶۱ش. یک اسپانیایی جوان به‌هیچ‌وجه حاضر نیست بپذیرد که سلاح آتشین چیز خطرناکی است (فولادوند، ۶۷)
سلاح اتمی
سلاحی که قدرت انفجاری اصلی آن ناشی از آزاد شدن انرژی هسته‌ای است ؛ سلاح هسته‌ای.
۱۳۳۷ش. #از طرف دیگر، هیچ قرینه‌ای نداریم که خروشو از خطر جنگ مشوش باشد یا برای منع آن به گذشت‌هایی از قبیل قبول تفتیش بین‌المللی تن دردهد. چنین می‌نماید که مسلّح شدن آلمان به سلاح اتمی، او را مضطرب می‌سازد و بس (یغما، ش ۱۲۸‏/۵۴۶‏) ║ ۱۳۷۷ش. آیا فکر می‌کنید با از بین رفتن روسیه خطر استفاده از سلاح اتمی کمتر شده باشد (فیلم، ش۲۲۵‏/۲۷‏) ║ ۱۳۹۹ش. در این رابطه، مسئولان سیاسی اتحادیۀ اروپا و رسانه‌ها به‌دفعات این‌گونه القاء کرده‌اند که مهم‌ترین مسئله در موضوع هسته‌ای ایران، مسئلۀ امنیت جهانی و تهدید سلاح اتمی است (مرضیه اخلاصی: پژوهش‌نامۀ حقوق بشری، ش ۲۱‏/۴۲‏)
سلاح افکندن
۱. ← اسلحه زمین گذاشتن‏۱.
ق۵. #جهان گشت بر چشم ترکان بنفش/ فکندند یکسر سلاح و درفش (اسدی۳، ۳۵۲) ║ ق۷. #در این واقعه عمر را دیدیم به کنار لشکرگاه سلاح‌ها افکنده و نشسته (مولوی۵، ۴۲) ║ ق۹. مشرکان سلاح‌ها افکنده، در خانه‌ها خزیدند (میرخواند، ۲‏/۴۶۰‏)
۲. (مجاز) ← اسلحه زمین گذاشتن‏۲.
ق۶. #آخر روزی کسی را دید که این آیت می‌خواند: «قل یا عبادی الذّین اسرفوا علی انفسهم». آن بر دل وی اثر کرد و همچون مرغ نیم‌بسمل باری چند در خاک بغلطید، سلاح بیفکند (میبدی، ۳‏/۱۰۴‏) ║ ق۱۰. #در سلاح افکندن و مُحرم شدن چون یک به یک/ آن قواعد را که لازم بود کردند ارتکاب ـ از کمینگه بر سر ایشان گروهی ریختند / ظلم از آن سنگین‌دلان باران چو باران از سحاب (محتشم، ۲‏/۱۵۰۲‏)
سلاح انداختن
۱. ← اسلحه زمین گذاشتن‏۱.
ق۶. #بذیشان گفت هر بنده که امروز/ سلاح انداخت آزاذست و پیروز (عطّار۵، ۲۶) ║ ق۱۰. هشت کس کشته گشتند و بقیةالسیف سلاح انداخته، هزیمت نمودند (حافظ حسین، ۲‏/۴۸۴‏) ║ #هر کس که از ایشان پشت کند و ترک قتال نماید، یا سلاح اندازد یا اسیر گردد او را نکشند (خنجی۲، ۳۸۹)
۲. ← اسلحه زمین گذاشتن‏۲.
ق۶. #سلاح بینداختند و مصحف‌ها و ورق‌ها بر سر نیزه‌ها بستند و این ندا کردن گرفتند. لشکر امیرالمؤمنین از جنگ بازایستادند، مگر اندکی که مستبصر بودند (ابوالفتوح، ۵‏/۳۵۳‏) ║ ق۹. هرکه سلاح اندازد و هرکه در خانۀ خویش دربندد ... در امان است (میرخواند، ۲‏/۴۵۸‏)
سلاح بربستن
⇅ سلاح بستن.
سلاح برداشتن
← سلاح بستن.
ق۵. عامّۀ شهر پیش بوعلی سیمجور رفتند و به آمدن وی شادی کردند و سلاح برداشتند و روی به جنگ آوردند (بیهقی۱، ۲۵۹) ║ ق۶. #سلاح برداشتند و قصد جنگ کردند (میبدی، ۲‏/۲۲۹‏) ║ ق۷. چون متوکل سلاح بردارد از بیم دشمن، و در قفل کند از بیم دزد، و زانوی شتر بندد از بیم آنکه برود، پس به کدام اعتبار متوکل باشد؟ (مؤیّد خوارزمی، ۴‏/۴۸۲‏) ║ ق۹. حضرت خاتم‌النبیین ... در معاک جبّه پوشیده و سلاح برداشته است (مرعشی، ۲۷۶) ║ ق۱۱. پیغمبر صلوات الله علیه بعد از رخصت وی را گفت که سلاح با خود بردار که از بنی‌قریظه می‌ترسم (محمدتقی تبریزی، ۸۸) ║ ق۱۳. حالت محرم حالت میت است. اگر میت اختیار دارد که سلاح بردارد، گیاه بکند، یا صید بکُشد، محرم نیز اختیار داشت (فرهاد میرزا، ۱۶۸) ║ ۱۳۲۹ش. کسانی که خود را قشون ملت قلمداد می‌نمایند، هر کدام از ابواب‌جمعی وزارت جلیلۀ جنگ و ریاست و حکم صاحب‌منصبان نظامی خارج و معاش مقرر ندارند از اصول مداخله و سلاح برداشتن در مملکت و اضاقۀ ملت که موجب اندراج در عنوان محارب است، ممنوعشان فرموده (مخبرالسلطنه، ۱۹۵) ║ ۱۳۵۰ش. در آن زمان تودور ولادیمیرسکو هم قیام کرده، همۀ شیرمردان و جنگجویان را زیر علم خود به برداشتن سلاح دعوت کرده بود تا حکومت استعمارچی‌ها را سرنگون کنند (شاملو۳، ۱۴) ║ ۱۳۷۷ش. بدون آن‌ها کسی جرأت نمی‌کند حتّی فریاد بزند، چه رسد به اینکه سلاح بردارد (قاسم‌زاده، ۲۸۰)
سلاح بستن (بستن: بربستن، دربستن)
مجهّز شدن به سلاح؛ مسلّح شدن ؛ سلاح برداشتن؛ سلاح پوشیدن.
ق۴. عدی بترسید و بیرون شد و به اسب برنشست و سلاح بربست و راه خانۀ خویش گرفت (بلعمی۱، ۸۰۳) ║ ق۵. یاران کاهلی کردند، تا رسول به خانه درآمد و زره درپوشید و سلاح دربست و تنها بیرون آمد (ابواسحق نیشابوری، ۴۳۶) ║ ق۶. آسمان گر سلاح بربندد/ تیر تدبیر تو نهد در کیش (انوری، ۱‏/۲۶۸‏) ║ ق۷. یکی در رزم رفت و جامۀ رزم پوشید و سلاح بست و خود بر سر نهاد (مولوی۳، ۲۲۱) ║ ق۸. فرمود تا بارگاه را به عظمت بیاراستند و لشکریان سلاح بسته، بر درگاه صف زدند (رشیدالدین فضل​الله۱۳، ۲‏/۱۰۶۷‏) ║ ق۹. برخاست و سلاح بربست و در خانۀ زین نشست (جامی۲، ۶۷) ║ ق۱۰. #ناری‌طغای جمعی از نوکران خود را مسلح و مکمل ساخته، بر در مدرسه‌ای که در جوار خانه‌ای بود موقوف گردانید و خود سلاح بسته، به در خانۀ وزیر شتافت (خواندمیر۲، ۳۲۸) ║ ق۱۲. #هرگاه سلاح ببندد صاحب‌قوّتی و حفظ کند خانۀ خود را، پس به‌درستی که متاع‌های او می‌باشد در سلامتی (خاتون‌آبادی، ۲۰۸)
سلاح پوشیدن
← سلاح بستن.
ق۵. دوهزار غلام همه سلاح پوشیدند و بایستادند، هریک سپری و شمشیری و عمودی سیمین یا زرین به دست (تاریخ سیستان، ۲۲۲) ║ ق۶. اراقیت برقع فروگذاشته و سلاح پوشیده، در پیش شاه آمد (اسکندرنامه، ۶۶۷) ║ ق۷. چون دیده‌بان لشکر دید و آواز برآورد، سالم برخاست و سلاح پوشید (ابن اسفندیار۱، ۱‏/۱۸۵‏) ║ ق۸. تمامت لشکریان اسبان را بر دست گرفته و سلاح پوشیده، آن شب نیاسودند (رشیدالدین فضل​الله۱۳، ۲‏/۱۲۴۸‏) ║ ق۹. #این خبر به‌ دانشمند بهادر رسید که جمال‌الدین‌ محمد سام جماعتی را که سلاح پوشیده بودند به‌ زخم چماق از حصار بیرون کرد (حافظ ابرو۲، ۸۸) ║ ق۱۰. معزالدوله گمان برد که می‌خواهند در اثنای طوی با او مکری اندیشند لاجرم با معتمدان خود سلاح پوشیده، به دارالخلافه درآمد (خواندمیر۱، ۲‏/۳۰۲‏) ║ ق۱۱. #چون پاسی از شب گذشت، حسین خان و قرابیک شربت‌دار و سام میرزا با چند نفر سلاح پوشیدند و بر بالای برج دروازه آمدند (عالم‌آرا۲، ۷۴) ║ ق۱۲. دلاوران هم سلاح پوشیدند، از دامنۀ کوه سرازیر شدند (حسین کرد، ۱۸۵) ║ ق۱۳. همان لحظه بی‌درنگ سلاح پوشیده و به معسکر شاه مردان ملحق شد (عبداللطیف شوشتری، ۸۴) ║ ق۱۴. به این قسم که باید سلاح بپوشید و شمشیر ببندید و داخل مهالک شوید (طاهر میرزا۱، ۹۵۰) ║ ۱۳۰۷ش. از نجفی‌ها دویست نفر سلاح پوشیده، برج و بارۀ شهر را سنگر نمودند (آقا نجفی، ۵۸۵) ║ ۱۳۳۴ش. نیروی عشق چنان کرده بود که هر بامداد سلاح می‌پوشید و به کمین می‌نشست تا اژدها را از پا درآورد (خانلری، ۵۵) ║ ۱۳۵۳ش. شیخ نجم‌الدین کبرا ... خود مردانه سلاح پوشید و همراه مردم جنگید تا شهید شد (مطهری۱، ۲۱۵) ║ ۱۳۸۰ش. این نوع گفتار به‌خصوص به‌هنگام سلاح پوشیدن اشقیا به کار می‌رفت و تعزیه‌خوانان آن را «اسلحه‌پوشی» می‌نامیدند (شهیدی، ۶۲۵)
سلاح خودکار
سلاحی که بعد از شروعِ آتش، بدون کمک تیرانداز، پی‌درپی شلیک می‌کند.
۱۳۶۲ش. #هیچ بعید نبود سر پیچ بعد، ژاپنی‌ها پشت مسلسل کمین کرده باشند یا از این هم محتمل‌تر، تفنگداران ژاپنی با سلاح‌های خودکارشان پشت درخت‌ها پنهان شده باشند (باستانی، ۱‏/۱۳۵‏) ║ ۱۳۸۲ش. یک سلاح خودکار یک فرد دیوانه را قادر می‌سازد تعداد بیشتری از مردم را سریع‌تر و در فاصله‌ای دورتر از آنچه فردی با یک چماق می‌تواند بکشد از میان ببرد (محمد کریمی: بیناب (سورۀ مهر)، ش۳-۴‏/۱۲۶‏) ║ ۱۳۹۴ش. فرضیۀ پژوهش این است که کاربرد هوش مصنوعی در زمینه‌های نظامی از جمله سلاح‌های خودکار منجر به تهدید و نقض صلح و امنیت بین‌المللی می‌شود (عزیزی بساطی ـ سکوتی: سیاست خارجی، ش۳‏/۴۰‏)
سلاح دربستن
⇅ سلاح بستن.
سلاح ریختن
← اسلحه زمین گذاشتن‏۱.
ق۶. چون خصم ز تو سلاح ریزد/ با خصم فتاده کی ستیزد (نظامی۴، ۱۵۸) ║ ق۱۰. بیم بود که سلاح‌ها بریزند که از درّۀ طوس آواز کوس بر فلک داد بوس (ابومسلم‌نامه، ۳‏/۱۹۰‏) ║ ق۱۱. مترس از نالۀ ما بیدلان ای دشمن ایمان / که اول بی‌جگر از خود سلاح جنگ می‌ریزد (صائب، ۳‏/۱۴۸۶‏)
سلاح سبک
← اسلحۀ سبک.
۱۳۴۴ش. #اولین دسته‌های تانک‌های هندی فقط با دسته‌های پاسبانان پلیس و ژاندارمری ناحیه‌ی ستلج مواجه شده‌اند که فقط دارای سلاح سبک، مانند تفنگ‌های خودکار، بودند (هلال، ش ۵۲‏/۳۵‏) ║ ۱۳۵۸ش. مرد بی‌اسلحه سگ بی‌دندان را می‌ماند. برای مبادا سلاح سبک دم دست داشته باشید بد نیست (ابراهیمی۱، ۶‏/۵۷‏) ║ ۱۳۷۵ش. #مدتی بود که صدای آتش سلاح‌های سبک در منطقۀ درگیری تنک شده بود (مندنی‌پور۱، ۲‏/۵۱۸‏) ║ ۱۳۹۹ش. #یکی از محصولات فن‌آوری صنایع دفاعی اسلحۀ سبک است (محمد کهوند: مبلغان، ش ۲۴۹‏/۱۴۴‏)
سلاح سرد
← اسلحۀ سرد.
۱۳۴۶ش. #باید در نظر داشت که اظهارات شاهنشاه بزرگ ایران در زمانی گفته شده است که تهیۀ سلاح سرد در ایران به اوج اهمیت رسیده بود و بازار فروش آن رونق بسزایی داشته است (رومانوسکی دوبنچا: بررسی‌های تاریخی، ش ۳-۴‏/۲۷۱‏) ║ ۱۳۷۷ش. کوتاه‌سخن اینکه گریگوری در کشتار با سلاح سرد استادی چیره‌دست بود (شاملو۱، ۳‏/۱۲۰۳‏) ║ ۱۳۹۹ش. #شمشیر یک سلاح سرد است که از یک تیغۀ بلند، لبۀ تیز و یک دسته تشکیل شده است (حسین کاویار: پژوهش‌های فقه و حقوق اسلامی، ش ۶۰‏/۱۸۲‏)
سلاح سنگین
← اسلحۀ سنگین.
۱۳۴۸ش. #می‌گفت آن‌ها سلاح سنگین ندارند و برد تفنگ‌هایشان بیشتر از چهار‌صد متر نیست (دانشور۱، ۲۱۲) ║ ۱۳۷۴ش. #دیدگاهی که من هم جزو آن بودم، هنوز نگران کودتا از جانب باقیماندۀ ارتش شاه بود و شعارش این بود که پاسداران را به سلاح سنگین مسلح کنید (دولت‌آبادی۲، ۳‏/۴۸۲‏) ║ ۱۳۹۷ش. #در این دوره بود که افزون بر اسلحهٔ سبک، سلاح‌های سنگین نیز به تجهیزات نظامی مسلمانان افزوده شد (محمد محمودپور: مطالعات تاریخی جنگ، ش۳‏/۱۷۵‏)
سلاح شکاری
← اسلحۀ شکاری.
۱۳۴۹ش. #این توضیح لازم را قبلاً به استحضارتان برسانم که هر سلاح شکاری دارای دو نوع پروانه است ... (کاظم پگاه، حقوق مردم، ش ۲۱‏/۲۶‏) ║ ۱۳۷۶ش. #شکارچی را در نظر بگیرید که سلاح شکاری گران‌قیمتی دارد و راضی به فروش آن نیست (علی حسینی خامنه‌ای: فقه اهل بیت، ش ۱۱-۱۲‏/۸۹‏) ║ ۱۳۹۵ش. #در واقع، در ایران، سلاح مجاز در اغلب موارد به سلاح شکاری اطلاق می‌شود (امیری ـ مسعودی‌مقام: مطالعات علوم سیاسی، حقوق و فقه، ش ۱/۱‏/۱۰۶‏)
سلاح شوریدن
← سلاح‌شوری.
ق۵. مردان مرد حربی باشند و حرب و شوریدن سلاح عادت کرده باشند (تاریخ سیستان، ۱۱) ║ #و چون بزرگ‌تر شود اگر رعیت باشی وی را پیشه‌ای بیاموزی و اگر اهل سلاح باشی به معلم سلاح دهی تا سواری و سلاح شوریدن بیاموزد و بداند که به هر سلاحی کار چون باید کردن (عنصرالمعالی، ۱۳۲)
سلاح شیمیایی
سلاحی که در ساخت آن، مواد مهلک و آسیب‌رسان شیمیایی به کار می‌رود و هنگام استفاده، این مواد آزاد می‌شوند.
۱۳۱۸ش. #سلاح شیمیائی و میکربی، یعنی گازهای رزمی و انواع میکرب‌ها، همه‌روزه بر نوع و قدرتشان افزوده می‌گردد (آموزش و پرورش (تعلیم و تربیت)، ش ۱‏/۵۵‏) ║ ۱۳۶۰ش. عراقی‌ها با سلاح شیمیایی‌ و آتش‌زا حمله می‌کنند (محمود۴، ۲۵۴) ║ ۱۳۹۹ش. #حکومت عراق در زمان صدام، برای مقابله با مخالفان داخلی و جنگ با ایران، به‌طرز گسترده‌ای از سلاح‌های شیمیایی استفاده کرد (داود رجبی‌نیا: پاسدار اسلام، ش ۴۵۹-۴۶۰‏/۲۶‏)
سلاح کشتار جمعی
سلاحی که خسارات زیادی به بار می‌آورد و افراد زیادی را می‌کشد.
۱۳۷۱ش. #بازرسان سازمان ملل همچنان به عراق درمورد اینکه سلاح‌های کشتار جمعی خود را پنهان کرده ظنین هستند (اطلاعات سیاسی - اقتصادی، ش ۵۷-۵۸‏/۵۵‏) ║ ۱۳۸۲ش. این موضوع شاید به جامعۀ بین‌الملل کمک کند تا اهمیت موضوع سلاح‌های کشتار جمعی را درک کند (ایران۳، ش ۲۷۲۹‏/۵‏) ║ ۱۳۹۹ش. #به نظر می‌رسد بیشتر همکاری‌های علمی و فناوری میان ایالات متحدۀ آمریکا و آسیای مرکزی، متمرکز بر بحث سلاح‌های کشتار جمعی، آب و آموزش است (محمد فرهادی: پژوهش ملل، ش ۶۰‏/۲۸‏)
سلاح کمری
← اسلحۀ کمری.
۱۳۵۸ش. ما فعلاً به چند سلاح کمری احتیاج داریم برای اعدام کسی که ضربه‌های فرهنگی ... به اسلام می‌زند و در پی بنیان‌گذاری مذهب تازه‌ای است (ابراهیمی۱، ۵‏/۲۷۲‏) ║ ۱۳۷۴ش. #دستی که دانه‌های درشت تسبیح را می‌گردانید، دستی مثال دست ضرغام سلاح کمری را می‌گذارد روی کرسی و منتظر می‌ماند (دولت‌آبادی۲، ۲‏/۲۱۳‏) ║ ۱۳۹۹ش. #شرور سابقه‌دار معروف به غول، در جریان یک نزاع دسته‌جمعی در شرق تهران، با استفاده از سلاح کمری اقدام به شلیک ۵ گلوله کرد که منجر به مرگ مردی سی‌ساله شد (شریعتمدار - مهدوی: پژوهش‌های مشاوره، ش ۷۳‏/۴۴‏)
سلاح گرم
← اسلحۀ گرم.
۱۳۵۳ش. با تغییر شرایط تمدن چیزهای دیگر از قبیل تهیۀ سلاح گرم امروزی و مهارت و تخصص در به‌کارگیری آن‌ها جای آن‌ها را می‌گیرد (مطهری۲، ۹۸) ║ ۱۳۸۲ش. #به‌طوری که می‌گفت در جنگ بین‌الملل اول در بیرون شهر شاهرود کاروانسرایی داشته و در آن شهر به خرید و فروش لباس و سلاح گرم و سرد مشغول می‌شود؛ این دادوستد در آن زمان در ایران آزاد بود (جعفری، ۲‏/۷۵۰‏) ║ ۱۳۹۹ش. #معمولاً مسیحیان آغازگر اکثر این درگیری‌ها بوده و در بسیاری از موارد از سلاح گرم نیز استفاده کرده‌اند (امیربهرام عرب‌احمدی: شیعه‌شناسی، ش ۷۰‏/۱۴‏)
سلاح میکروبی
سلاحی که با استفاده از آن، عوامل عفونی را در بین نیروهای دشمن پخش می‌کنند.
۱۳۵۰ش. به محض اینکه سلاح‌های میکروبی تولید گردند، جنگ پایان می‌یابد (هادی خراسانی: وحید، ش ۹۰‏/۴۰۶‏) ║ ۱۳۷۴ش. سلاح‌های میکروبی برای کشورهای غربی و قدرت‌های بزرگ یک سلاح استراتژیک است که می‌تواند در قرن ۲۱ میلادی در مناقشات بین‌المللی، منطقه‌ای و یا خرابکارانه و تروریستی به کار رود (احمد میرزایی: راهبرد، ش ۷‏/۱۱۵‏) ║ ۱۳۹۹ش. برای مثال، ما حتی نسبت به کفار نیز حق نداریم بدون دلیل با انتشار سلاح‌های میکروبی و شیمیایی در میان آنان، سبب کشتار و مرگ‌ومیر بی‌مورد آنان شویم (کاظم دلیری: ره‌توشه، ش ۱۲۳‏/۱۳‏)
سلاح نهادن
۱. ← اسلحه زمین گذاشتن‏۱.
ق۵. #همچنین همی کن تا کافران سلاح بنهند (قرآن کمبریج، ۲‏/۲۰۸‏)
۲. ← اسلحه زمین گذاشتن‏۲.
ق۶. خلق یک‌بارگی سلاح نهاد/ همه را تیغ و تیر رفت از یاد (نظامی۵، ۱۳۹)
سلاح هسته‌ای
← سلاح اتمی.
۱۳۴۲ش. #قرارداد منع آزمایش‌های سلاح هسته‌ای مسلماً به اتفاق آراء به تصویب این مجلس خواهد رسید و مخالفی نخواهد داشت (رعدی: یغما، ش ۱۸۷‏/۴۸۱‏) ║ ۱۳۶۳ش. مائو... اطمینان می‌دهد که امریکا همان‌طور که در کره سلاح‌های هسته‌ای به کار نبرد، در ویتنام هم به کار نخواهد برد (نجفی ـ سیدحسینی، ۶۱۶) ║ ۱۳۸۲ش. آن‌ها در دیدار خود دربارۀ ایران، لیبی و نیز ابتکارات جورج بوش برای آنچه جلوگیری از اشاعۀ سلاح‌های هسته‌ای خوانده شده بود، مذاکره کردند (ایران۳، ش۲۷۲۹‏/۲‏) ║ ۱۳۹۹ش. #همۀ این موارد در حالی رخ داده است که فتوای رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران، حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، در تحریم ساخت سلاح هسته‌ای در سازمان ملل متحد ثبت شده و ایران بارها اعلام کرده که به دنبال ساخت سلاح هسته‌ای نیست (مرضیه اخلاصی: پژوهش‌نامۀ حقوق بشری، ش ۲۱‏/۵۳‏)