فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

سنی

وضعیت: «در حال ویراستاری»
سنی ‎sani(y)‎ [صورت تفضیلی و عالی: اسنیٰ]
۱. ← سنیه‏‌یک‌. ۲.
ق۵. آنچه اندر باطن پدیدار آید از اوصاف دنی به اوصاف سنی ظاهر پاک شود (هجویری، ۲۴۶) ║ ق۷. می‌کند طاعات و افعال سنی/ لیک یک ذرّه ندارد چاشنی (مولوی۲، ۱‏/۴۳۷‏) ║ عارف را ... به‌واسطۀ طاعت و مجاهده و عمل‌های سنی روشنی و مستی و روح و راحت پدید آید (مولوی۳، ۲۰۴) ║ ۱۳۲۶ش. مهمانی بنده دیدنی خواهد بود/ با طور خوش و طرز سنی خواهد بود (تقی دانش، ۲‏/۳۲‏)
۲. ← سنیه‏‌یک‌. ۱.
ق۵. خدایگانا همواره قدر و همّت توست/ یکی سنی و رفیع و یکی بلند و خطیر (مسعود سعد، ۱‏/۴۰۲‏) ║ ق۶. رجای محکم و ثقت مستحکم است به فضل پادشاه روی زمین اعز الله انصاره کی این مخدرهٔ عقل را از تشریف ملاحظت و نظر مطالعت حظّی تمام ارزانی دارد … و منزلت رفیع و درجت منیف و رتبت سنی او انحطاط و انحدار نپذیرد (ظهیری، ۲۷) ║ ق۷. خواهرانت ساکن چرخ سنی/ تو به مرداری چه سلطانی کنی؟ (مولوی۲، ۲‏/۳۴۰‏) ║ ق۸. کلمه‌ای چند در مذمّت دنیای دنی و مناقب اصحاب او و محمدت عقبای سنی و محاسن ارباب او (نخشبی، ۷) ║ ق۹. حقّا که بر فقیر و غنی و مستمند و سنی دعای دولت این خسرو عالی‌تبار واجب و لازم است (دولتشاه، ۴۵۹) ║ ق۱۳. مهری که سنی‌تر ازو نبود/ با رای تو چون ذره شد حقیر (قاآنی، ۴۳۶) ║ ق۱۴. که همه روشن و سنی بودند/ اوستادان ماسُنی بودند (ادیب‌الممالک، ۲‏/۵۹۰‏)
۳. ← سنیه‏‌یک‌. ۳.
ق۶. پادشاه اسلام صله‌ای هنی و جایزه‌ای سنی بر سنّت قدیم و عادت کریم فرمود (وطواط۳، ۵۸) ║ ق۷. توفیق خیرات که عظیم‌ترین نعمتی است و سنی‌ترین کرامتی است، ادرار مدرار از حضرت کردگار لاینقطع باد! (مولوی۴، ۲۰۳) ║ ق۸. چون سلطان را این فتح سنی و نجح هنی تمام گشت و فورت آن مهم و سورت آن ملّم فرونشست، عزم مناهضت نواسۀ شاه مصمم کرد (رشیدالدین فضل‌الله۱، ۱۱۵) ║ ق۹. مقام شفقت مر تاج‌داران را دولتی است هنی و نعمتی است سنی (شمس عفیف، ۶)

معنی سنی | فرهنگ جامع زبان فارسی