فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

ابوالآبا(ء)

وضعیت: «تأییدشده»
ابوالآبا(ء) ‎abol’âbâ(’)‎ [املای دیگر: اب‌الآبا(ء)؛ <عربی، به معنای «پدر پدران»>]
(اسم) ۱. حضرت آدم.
ق۱۱. [در] درازی قامتِ این ابوالآبا اختلاف کرده‌اند. بیشتری بر آن‌اند که شصت گز بوده و ایزد تعالی از ضلع ایسر او حوا را به‌وجود آورد (علّامی، ۱‏/۹۲‏) ║ ق۱۲. علمای آن طایفه ... گویند که چون از بهشت بر زمین وارد شد، کوه سراندیب را به مقدم شریف گرامی ساخت. شریعت آن ابوالآباء بدین طریق بود (شیرعلی لودی، ۱۰۸)
۲. (مجاز) اصل و مبدأ هر چیز.
ق۱۱. این صاحب فطرت عالی، اگرچه در نشأۀ عنصری و مواد هیولانی مولودنماست، اما از بدو فطرت و اصل پیدایی، آبا و امهات از مآثر تولید اویند و او در مسالک معنی و مکامن باطن ابوالآباست (علّامی، ۱‏/۳۶۷‏) ║ کرسی‌نشینان چهارپایۀ دانش ...، که عروۀ وثقیٰ صاحبان ذکا و نتایج علوم را ام‌الامهات ]و[ ابوالآبااند، علاقۀ تفهیم و تفهّم آن در ضمیر دارند (وحید قزوینی، ۵۶۴)
۳. نیا؛ جَد.
ق۱۳. چون کشو و میری خلایق آنجا را اب‌الآبا بودند، از این سبب این مکان ... مسمّی به کشمر گشت (محمدعلی کشمیری، ۱۲)

معنی ابوالآبا(ء) | فرهنگ جامع زبان فارسی