فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

بدیهه‌گویی

وضعیت: «تأییدشده»
بدیهه‌گویی ‎badiheguyi‎ [<← بدیهه + گوی (← گفتن) + -ی (سازندۀ اسم فعل)>]
(اسم) (درمورد شعر، نثر، خطبه و مانند آن‌ها) سرودن، گفتن یا نوشتن آن‌ها بدون آمادگی ذهنی و اندیشۀ قبلی ؛ ارتجال‏۱.
ق۷. اشرفی، که در بدیهه‌گویی و لطیفه‌پردازی مِثل ندارد، ... اگرچه گران‌گوش است، اما سبک‌روح است (عوفی۱، ۲‏/۵۲۱‏) ║ ق۱۰. طوطی سریع‌المقال ... زبان بیان در این اشعار به بدیهه‌گویی گشود (محتشم، ۲‏/۱۴۱۵‏) ║ ق۱۱. صفاهانی از بدیهه‌گویی گیلانی حساب تمامی گرفت و دیگر با او ازروی هزل سخن نگفت (فخرالزمانی، ۴۵۵) ║ ق۱۲. حاضرجوابی و بدیهه‌گویی او نیز مشهور است (شیرعلی لودی، ۱۴۸) ║ ق۱۳. در بدیهه‌گوئی و حاضرجوابی بی‌نظیراند، و صاحب تصنیف و تألیف‌اند (ابوالحسن قزوینی، ۱۳۲) ║ ق۱۴. آن‌ها ... شاعری و بدیهه‌گویی و عربی‌دانی را مافوق کمالات می‌انگاشتند (مراغه​ای، ۵۴۴) ║ ۱۳۴۵ش. مجلس‌آرایی و حُسن معاشرت و بدیهه‌گویی او ... در قبول عام یافتن وی در لندن تأثیر داشته‌است (یوسفی، ۲‏/۴۸‏) ║ ۱۳۶۸ش. درس‌هایش ... عبارت بود از بدیهه‌گویی‌های تغزلی، مملو از آراءِ جسورانه و حاشیه‌پردازی (نجفی۱، ۲‏/۸۵۰‏)
بدیهه‌گویی کردن
↑ بدیهه‌گویی.
۱۳۶۱ش. پارسونز ... بدیهه‌گویی می‌کرد، با همه خوش‌وبش می‌کرد (صالح حسینی، ۱۴۲) ║ ۱۳۷۱ش. بعضی از سخنوران هم طبع شعری داشته، به‌مناسبت، اشعاری خلق‌الساعه سروده، بدیهه‌گویی‌های جالب می‌کردند (شهری۱، ۲‏/۱۸۵‏)

معنی بدیهه‌گویی | فرهنگ جامع زبان فارسی