فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

سپند

وضعیت: «در حال اصلاحات ویراستاری»
سپند۲ ‎sepand‎ [گونۀ دیگرِ سپندان۱]
‌یک‌. (گیاه‌شناسی کهن) ← خردل‏۲.
ق۶. به عزّت و جلال من که هیچ بنده نباشد که پیش من آید و چند دانه سپند بعض اینان در دل دارد و الّا به دوزخش بَرَم و باک ندارد (ابوالفتوح، ۶‏/۳۶۳‏) ║ ق۷. سپند را به لغتِ تازی خردلِ ابیض گویند و بعضی‌از صیادنه او را به اسفنیس... اسنفیس، ثالافیس، تالسیقیس تعریف کنند (ابوبکر کاسانی، ۱‏/۵۸‏) ║ ق۸. خَرْدَلٍ: سپند. (۱۶:۳۱). [ق: ۹۵] (فرهنگنامۀ قرآنی، ۲‏/۶۹۹‏) ║ ق۱۱. در دوای اسبی که اندام او کنه گرفته باشد ... اگر سر دُم او کنه دارد بگیرد گوگرد فارسی و سپند و نمک از هریک نیم مشت و به می بسرشد و در روغن کنجد آمیزد و در پیش آفتاب بر او مالد صحت یابد (معین نخشبی، ۳۲۳)
‌دو‌. (صفت) (مجاز) بسیار کم و ناچیز.
ق۶. مرا ملکی که من دارم پسند است/ وگر دربایذم چیزی سپند است / چو در ملک قناعت پادشاهم / توانم کرد دایم هرچه خواهم (عطّار۵، ۳۶۶) ║ به بالا بود چون سرو بلندی/ نبودش هیچ باقی جز سپندی (عطّار۶ (؟)، ۵۵)

معنی سپند | فرهنگ جامع زبان فارسی