فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

مستقلانه

وضعیت: «در حال ویراستاری»
مستقلانه ‎mostaqellâne‎
‌یک‌. (قید) ۱. ← مستقلاً‏۲.
ق۱۲. برزخ بر سایر مال و املاکش قابض و متصرف گشت و مستقلانه، بلاشرکت غیر، به‌ جایش نشست (حاتم‌نامه۱، ۳۱۳)
۲. بدون پیروی از دیگران. براساس نظر و تفکر خود.
ق۱۳. طریقۀ او حنفی و در اصول مقلّد امام اعظم ابوحنیفه و در فروع برای خود عمل می‌نمود و بالاخره در بعض اصول نیز گردن از قلادۀ تقلید امام معظم برآورده، مستقلانه آنچه برای او مستحسن آمدی گفتی و مردم را بدان دعوت کردی (عبداللطیف شوشتری، ۴۷۷) ║ ۱۳۴۵ش. گردانندگان دستگاه رهبری حزب تودۀ ایران مستقلانه اندیشه و عمل نمی‌کنند و به دیگران نیز امکان اندیشه و عمل مستقل نمی‌دهند (مقالات جریان، ۱۰۷)
۳. ← مستقلاً‏۳.
۱۳۸۰ش. تزیین کتاب کار کاتب نبود و به‌وسیلۀ نقاشان و هنرمندانی انجام می‌گرفت که در هماهنگی با کاتب و معمولاً مستقلانه عمل می‌کردند (نامۀ بهارستان، ش۳‏/۱۷۹‏)
‌دو‌. (صفت) ۱. براساس اندیشه و نظر خود و عدم پیروی از دیگران.
ق۱۳. پری‌خانم... درآغازِ این دولت نیز تصرفات و تحکمات مستقلانه می‌فرمود (رضاقلی خان، ۸‏/۱۷۳‏) ║ چون تربیت افاضل فیض‌گستر به او نرسیده‌بود، از بُلْهوسی و خودرأئی سخنان واهی مستقلّانه گفتی و قدم در هیچ مذهب و ملّت استوار نداشتی. گاهی خود را شیعی و گاهی حکیم و گاهی متکلّم محسوب داشتی و از هیچ فرقه به‌شمار نیامدی (عبداللطیف شوشتری، ۳۶۷)
۲. (علوم سیاسی) براساس استقلال ؛ ← استقلال‏۱۱.
ق۱۴. دولت ایران... به عموم دول وانمود کرده‌است که... کارهای سلطنتی مستقلانه می‌کند (اسناد قاجاریه، ۱۳۹) ║ ۱۳۵۷ش. سادات برای تصحیح اشتباه عبدالناصر(گرایش به شوروی) اوّلین گام‌های مستقلانه را برداشت. در نفی روابط تنگاتنگ ناصر با امپریالیسم شوروی سخنی نیست (شریف‌آبادی، ۷۱)

معنی مستقلانه | فرهنگ جامع زبان فارسی