معالجت

وضعیت: «در حال ویراستاری»
معالجت ‎mo’âlejat‎ [گونۀ دیگرِ معالجه؛ جمع: معالجات؛ فعل همایند: فرمودن، کردن، نمودن (مجهول: پذیرفتن)]
⇐ معالجه.
ق۴. #اینک از نخست این مقدمات بُباید دانستن و باز دانستن نوازل و معالجات آماس‌ها و سل و ذات‌الجنب و ذات‌الریه و آماس جگر (اخوینی، ۳۱۳) ║ #برمک طبیب بود و ازپسِ آن مَسلَمه مر عبدالملک را معالجت کرد (بلعمی۲، ۴‏/۸۱۸‏) ║ ق۵. #او بزرگ‌تر حکمای عصر خویش بود چنان‌که نیست‌همتا آمد در علم طب و گوشت و خون و طبایع تن مردمان و نیست‌همتاتر بود در معالجت اخلاق و وی را در آن رسائلی است (بیهقی۱، ۱۲۴) ║ ق۶. اگر کسی را خون از بینی روان شود، و به هیچ معالجت بازنه‌ایستد؛ تدبیر آن باشد که پارهٔ کرباس باریک به حبر تر کند، و به بینی برگیرد، و آب سرد بر سر می‌زند که در یک ساعت بازایستد (بحر الفوائد، ۲۹۴) ║ #مرد خواهد که بی‌دل در نماز شود، خواهد که اسرار غیب بر او کشف شود. این بیماری معالجت نپذیرد (خمرکی، ۱۸۲) ║ #تریاق عنایت او زهر حوادث دهر را معالجتی می‌نمود (دقایقی، ۲۲۳) ║ #تریاق عنایت او زهر حوادث را معالجتی می‌فرمود (لمعة‌ السراج، ۲۷۲) ║ ق۷. #در نواحی ملتان نباتی است که او را کروه گویند و در معالجت تب‌ها بعضی به‌ کار بندند (ابوبکر کاسانی، ۲‏/۵۹۱‏) ║ ق۸. #رای این شهر را علت جذام بود. و جمهور حکما و عامۀ اطبا فراهم بودند و دست از معالجت مرضش داشته‌ بودند (ثغری، ۸۹) ║ ق۹. #حکیمان مشهور به‌ معالجت معلولان و تربیت مخموران مشغول شدند (شمس عفیف، ۳۵۸) ║ ق۱۰. #اگر شخصی را مرضی پیدا شود و طبیب حاذق مسلمان صالح در معالجت او کوشیده، دوای مرض او را منحصر در استعمال دوای حرامی داند، مثلِ شرب‌ خمر و اکل لحوم حرام، بأسی و باکی نیست مر آن مریض را در متابعت آن طبیب (حافظ حسین، ۱‏/۴۵۶‏) ║ ق۱۱. #در علم طبابت و معالجت ممارست غریب و ید طولی داشت (بداؤنی، ۳‏/۶۸‏) ║ ق۱۲. #حکمای صایب‌اندیشه و اطبای حذاقت‌پیشه در استعلاج مزاج وهاج کوشیده، در انواع معالجت ید بیضا می‌نمودند (نامی اصفهانی، ۱۲۳) ║ ق۱۳. #عباس میرزا برحسبِ فرمان به درگاه آمد و به معالجت و مداوای میرزا احمد طبیب احمدآبادی اصفهانی. مزاجش که از صحت بگشته بود بهبودی یافت (لسان‌الملک سپهر، ۱‏/۳۵۳‏) ║ ق۱۴. در مثل است که اگر کسی را لقمه در مجرای حلقوم بگیرد، معالجت آن را به تجرع آب معاجله واجب دانند (حسن فسایی، ۱‏/۲۵۸‏) ║ ۱۳۱۲ش. #علّت سرماخوردگی پریشب را بی‌رحمانه یک‌به‌یک شرح می‌دهند و حدسیات اهل‌ خانه و معالجات مختلف آن‌ها را حکایت می‌کنند (حجازی۲، ۵) ║ ۱۳۲۳ش. #در شکم شخصی استخوانی پیدا شده‌ بود که طبیبان در معالجت آن عاجز مانده‌ بودند (جمالزاده۳، ۸۳) ║ ۱۳۸۲ش. #تو باید ساکن دارالشفا گردی و بر معالجات مرضای مفتاحیه نظارت بکنی (ابوتراب خسروی، ۶)
معالجت گرفتن
زیرمدخل نیست (مدخلیت ندارد).
ق۶. الطَّرَد: معالجت گرفتن شکار (تفلیسی۱، ۱‏/۴۴۸‏)