فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

ابلیسانه

وضعیت: «تأییدشده»
ابلیسانه ‎eblisâne‎ [<← ابلیس -انه>]
(صفت) ۱. (مجاز) (درمورد نگاه) که به سبب کبر و غرور، مانند ابلیس، فقط ظاهر را می‌بیند و به باطن توجهی ندارد.
ق۷. تو همان دیدی که ابلیس لعین / گفت من از آتشم آدم ز طین ـ چشم ابلیسانه را یک ‌دم ببند / چند بینی صورت آخر چند چند؟ (مولوی۲، ۲‏/۱۳۱‏) ║ ق۸. بیگانگان... لفظ تصغیر کاف را تحقیر تصور می‌کردند. همانا که آن‌چنان نظرِ ابلیسانه زیانِ عظیم دارد (افلاکی، ۲‏/۷۵۷‏)
۲. توأم با شرارت و بدخواهی، به‌شیوۀ ابلیس.
ق۱۴. چه‌سان راضی توانند شد که با تمهیدات ابلیسانه آن خانه را هدف تیر توپ و تفنگ نمایند؟ (مراغه​ای، ۵۵۶) ║ ۱۳۴۳ش. سر آخر قهقهۀ ابلیسانه‌ای زد و گفت: آقا رضا، مگه کوری؟ (نامور، ۹۲) ║ ۱۳۵۵ش. ولی باآنکه تاکتیک ابلیسانۀ کربلایی صدیقه کار خود را کرد، ... این امر این تأثیر را در ربابه نبخشید که ... به این وسوسۀ کبله صدقه تسلیم شود (احسان طبری۲، ۱۷۵)

معنی ابلیسانه | فرهنگ جامع زبان فارسی