فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

رومال

وضعیت: «در حال ویراستاری»
رومال ‎rumâl‎ [گونۀ دیگرِ روی‌مال]
‌یک‌. ⇐ روی‌مال.
ق۴. امیرالمؤمنین ... از آستین چپ رومال بیرون آورد و روی را پاک کرد و برفت، و بدان ایوان شد که تخت بود (بلعمی۲، ۴‏/۱۳۱۰‏) ║ ق۷. بعضی به‌هیچ هیاتی مقید نبوده‌اند و به‌حکم وقت زیسته‌اند و تناسب را در همه‌چیز معتبر داشته‌اند خصوصاً در آن‌که صفت لباس در نرمی و درشتی مناسب صفت طعام و غیره باشد. و ابریشم را درعین جامه و استعمال در دوختن و کوزگره نهادن عظیم مکروه شمرده‌اند و هم‌چنین عَلَم را در دستار و جامه و ریشه را در دستار کراهت داشته‌اند. و داشتن سجاده و طاقیه و رومال از مستحبات ایشان است (قطب‌الدین شیرازی۲، ۲۸۱) ║ ق۸. پیراهنی و شیوجامه‌ای و رومال آوردند که این‌ها را خاتون ملک به نیاز تمام به دست خود رشته است. درخواست می‌نماید که قبول فرمایند و الحاح بسیار کردند (صلاح بخاری، ۵۱) ║ ق۹. سر او برهنه بود ... رومالی بر سر او افکندند (حافظ ابرو۱، ۲‏/۷۱۲‏) ║ ق۱۰. بخیلی تنگه‌ای را که بر یک روی کلمۀ شهادت و بررویِ دیگر دوسه آیت نوشته‌بود بر گوشۀ رومال گره می‌زد (فخرالدین صفی، ۳۴۶) ║ ق۱۱. یاقوت ... رومالی ازجنسِ متقالِ بعلبکی با خود داشت (قاضی میر احمد، ۲۰) ║ ق۱۲. ز گلشن می‌رسد رنگ حجاب‌آلوده بیندیش/ به رخ پوشیده رومال گل‌آب‌آلوده بینیدش (سیّدا، ۱۵۸) ║ ق۱۳. ازجملۀ رسوم لطیفۀ آن سفره اینکه بعد فراغ طعام، هرکس به گلاب، رومال خود تر کرده، دست‌ورو از آن پاک می‌کند (میرزا ابوطالب، ۲۸۱) ║ ق۱۴. ظریفه گفت ... چند روز گذشت و حال طبیعی در او پیدا گردید یک‌روز ... پرسیدم ای خاتون! آن رومالی که من سرِشب در بستر شما نهاده‌بودم چه‌گونه علامتی از زفاف شما در آن ندیدم (خسروی۳، ۱۶۹) ║ ۱۳۲۷ش. در وقتی که جلادان در لاشه‌زار حیوانات شتر را چوکانیده ریسمان‌های عرابه‌کش بسته شده را بریده مردة او را از شتر فرآورده‌اند، پنج نفر آدم مسلح که سر و رویشان با رومال‌های سیاه بستگی بوده تنها سوراخی در پیش چشمشان کشادگی بوده است، از نی‌زارِ پیش دیوار قلعه برق‌وار برآمده به جلادان هجوم کرده‌اند (عینی، ۴‏/۶۲۶‏)
‌دو‌. (اسم) موادی که رویۀ کیک را با آنها آرایش می‌کنند// لعاب رقیقی که برای جلا دادن رویۀ نان و کیک و شیرینی پیش‌از پخت روی آن‌ها مالیده می‌شود.
۱۳۷۹ش. گاهی روی آن هم کارامل عسلی یا رومال شکلاتی می‌ریزند و شوی پرشده و رومال‌زده را اکلر... می‌نامند (دریابندری۱، ۲‏/۱۵۴۷‏) ║ رومال را روی کیک بمالید و بگذارید خشک شود (دریابندری۱، ۲‏/۱۶۳۹‏)

معنی رومال | فرهنگ جامع زبان فارسی