فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

ابطی

وضعیت: «تأییدشده»
ابطی ‎ebti‎ [گونۀ دیگر: ابطیه؛ <از عربی ابطیّ>]
‌یک‌. (صفت) منسوب به ابط؛ ابطیه.
ق۴. این شاخ ... یکی به دست چپ رَوَد و دیگر به دست راست و با رگ اِبطی که ورا باسلیق خوانند بردَفسَد و می‌رود با وی (اخوینی، ۶۸) ║ ق۸. شعبۀ خامسه که اعظم شعب است، می‌آید به ابط از هر جانب و متفرع می‌شود از او چهار فرع: ... فرع دوّم در لحم رخو درمی‌رود و صفاقات ابطی یعنی جوف او (منصور بن محمد شیرازی، ۱۲۷) ║ ق۱۴. شعبه‌های مذکوره در مفصل مرفق و رسغ ... متفرق می‌شود و شاخ ششمین از خلف شرائین ابطی‌ و عضدی فروتر گذشته، همراه شریان کبیرهٔ علیا از مابین عظم العضد و عضلهٔ ذات ثلثة الرؤس للعضد برگشته جانب برونی بازو شده (شمس‌الدین احمد، ۱‏/۲۷‏)
‌دو‌. (اسم) (پزشکی کهن) سیاه‌رگی که از قسمت درونی بازو و زیر بغل می‌گذرد و تا کنار استخوان‌های سینه ادامه دارد؛ باسلیقِ ابطی.
ق۶. شاخ سِیُم ... بر بازو بگذشته‌است و اندر دست پراکنده شده این رگ را ابطی گویند (جرجانی۱، ۴۳) ║ ق۸. فرع چهارم منقسم می‌شود به سه جزو: ... جزو سیم می‌گذرد بر عضد و می‌رسد به ‌دست و او را ابطی گویند (منصور بن محمد شیرازی، ۱۲۸) ║ ق۱۰. محل فصد ... پیش مابض است که محل اتصال ساعد است با عضد از جانب ایسر الاسیلم و ابطی‌ که محل فصد ایشان از همان محل ظهور ایشان است (محمد بن محمدعبداﻟﻠﻪ، ۱۷۹) ║ ق۱۲. بدان که از اورده که در دست واقعند و فصد آن‌ها متداول است، شش عِرق‌اند: قیفال، اکحل، باسلیق، حبل‌الذراع، ابطی، اسلیم (عقیلی خراسانی۱، ۲‏/۱۲۱۸‏) ║ ق۱۳. هر گاه ... مانعی از تنقیه نباشد باید که استفراغ او به فصد هر دو باسلیق و ابطی‌ و قیفال نیز یکی بعد دیگری نمایند (اعظم خان، ۱‏/۱۳۲‏) ║ ق۱۴. ابطی‌ ... وریدی ا‌ست که موضوع ا‌ست بر جانب وحشی از مرفق محاذی به ابط و شعبه باسلیق ا‌ست و او را باسلیق ابطی گویند (شمس‌الدین احمد، ۱‏/۳۲۲‏)
ترکیبات: باسلیقِ ابطی

معنی ابطی | فرهنگ جامع زبان فارسی