وضعیت: «در حال ویراستاری»
علاج‌ناپذیر alâjnâpazir [جمع: علاج‌ناپذیران]
(صفت) ۱. (درموردِ شخص بیمار یا هر نوع بیماری) که قابل بهبود و درمان نباشد ؛ لاعلاج‌له.
ق۶. هرچه اندر علاج آماس جگر کی صُلب گردد یاد کرده آمده‌است اندر این باب به کار دارند (جرجانی۱، ۵۱۱) ║ ق۱۴. جمجمهٔ طفل هنوز غضروفی است و ضغطه‌پذیر است و به وساطت اندک فشار آن، سوء شکل علاج‌ناپذیری نتیجه شود (ناصرالحکما، ۱۳۸) ║ ۱۳۰۸ش. #امیدوارم خیلی زود در اثر این مرض که علاج‌ناپذیر است از محنت زندگانی خلاص شوم (ربیع انصاری، ۱۵۵) ║ ۱۳۲۱ش. #در این‌وقت چون هنوز سِرُم دیفتری پیدا نشده بود، همین‌که طفلی مبتلا به این مرض می‌گشت، علاج‌ناپذیر بود (عبدالله مستوفی، ۱/۱۶۳) ║ ۱۳۴۵ش. ثابت کرد که این بیمار اصولاً درپیِ درمان نیست و از این‌جهت علاج‌ناپذیر است (مقالات جریان، ۱۰۷) ║ ۱۳۶۲ش. #درمعرضِ این خطر شدید قرار داشت که به بیماری علاج‌ناپذیر پلزری یا شیر تنشتاینی مبتلا شود (کلانتریان، ۴۱۸) ║ ۱۳۸۲ش. #با شرایطی که در کتاب‌ها برای معالجۀ این بیمار قید شده، بیماری درحکمِ بیماری علاج‌ناپذیر است (جعفری، ۱/۳۳۹)
۲. (درموردِ وضعیت و شرایط نامساعد و سخت) که راه‌حل و چاره‌ای برای برطرف کردن آن و از بین بردن موانع وجود ندارد.
۱۳۰۹ش. میان دستۀ تُرک و فارس که عبارت‌اند از درباریان مظفرالدین شاه و درباریان ناصرالدین شاه باشد، ظاهراً و باطناً کدورت علاج‌ناپذیری تولید شد (نواب رضوی، ۲/۹۹۷) ║ ۱۳۴۲ش. سپس دستور داد خودش را به بیمارستان علاج‌ناپذیران ببرند تا درمیانِ فقرا جان بسپارد {علی حجتی کرمانی} (مکتب اسلام، ش۵۳/۳۰) ║ ۱۳۶۲ش. #در آن دوردورها ابرهای تیره‌وتاری وجود دارد که خبرهای خوبی را بشارت نمی‌دهد: حسادت محمد و تنفر علاج‌ناپذیرش نسبت‌به رقص (کلانتریان، ۴۴۸) ║ ۱۳۷۸ش. زن دکتر کم‌کم رمق خود را بازیافت. اشک هنوز از چشم‌هایش سرازیر بود، اما آهسته و آرام‌تر، انگار با چیزی علاج‌ناپذیر مواجه شده بود (مشیری، ۲۱۱)