فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

مشفقانه

وضعیت: «در حال تأیید»
مشفقانه ‎mošfeqâne‎
‌یک‌. (صفت) (درمورد نگاه، سخن، رفتار و مانند آن) که همراه با مهربانی و دلسوزی است؛ محبت‌آمیز ؛ شفیقانه.
ق۶. چون بیچاره‌ای را پای در سنگ نامرادی آید، دستگیری مشفقانه لازم شمرند (بهاءالدین بغدادی، ۳۲۸) ║ ق۷. تو را از میان آن‌ها به‌جهت آن برگزیدم تا نصیحت مشفقانه دریغ نفرمایی (عوفی۶، ۴۵) ║ ق۸. بارها بر وجهِ پند مشفقانه گفته‌ام / گر ز دستت شد برون مال‌ومنال ای دل منال (ابن یمین، ۴۵۹) ║ ق۹. سلطان، ادیب صابر را به رسالت پیش او فرستاده، پیغام‌های مشفقانه داد (میرخواند، ۴‏/۳۵۹‏) ║ ق۱۰. در این مدت ایشان را به نصایح مشفقانه از راه مخالفت به وادی موافقت دلالت می‌فرمودیم (اسناد شاه طهماسب، ۳۱۴) ║ ق۱۱. به دور ما نگه مشفقانه را چه شده‌است / به قحط‌سال تمنّا خزانه را چه شده‌است؟ (اسیر شهرستانی، ۱۳۱) ║ ق۱۲. به پادشاهان و بزرگان نیز لازم و مُتحتّم است که ملازمِ نمک‌به‌حلال خود را مراعات مشفقانه و نوازشات پدرانه نموده، جان خود را از آن مضایقه ننمایند (محمد مروی، ۲‏/۵۲۷‏) ║ ق۱۳. نوّاب ولیعهد دوران برحسبِ امر شاهنشاه زمان، در میدان درب‌سرای دولت، معزی‌الیه را از دست رأفت‌پیوست خود تربیتی مشفقانه نمود (خاوری، ۲‏/۶۹۲‏) ║ ق۱۴. از جانب پادشاه هندوستان، شاه جهان، به تعزیت و تهنیت آمده، نامۀ مشفقانه و معادل هشتاد و هشت هزار تومان از نفایس هندوستان از حضور مبارک اعلیحضرت اشرف گذرانید (حسن فسایی، ۱‏/۴۷۸‏) ║ ۱۳۲۳ش. اگر بخواهیم به‌طوری با کودک نادان یا نادان کودک راه برویم که دو ناموس بزرگ بیم و امید در او باقی بماند و او را به صلاح آینده سوق دهد، سکوت مشفقانۀ بسیار که شیوۀ استادان زبردست بردبار است لازم است (ناشناس: آیین اسلام، ش۱۵‏/۴‏) ║ ۱۳۷۹ش. عشق زن چنانکه پیش از این هم گفتم، همیشه و ذاتاً مشفقانه و مادرانه است (خرّمشاهی، ۱۹۰) ║ ۱۳۹۹ش. آن‌ها به‌واسطۀ نصیحت‌های مشفقانۀ سیّد از عقاید و رفتار مزورانه و جنایتکارانۀ گروهک منافقین برائت جستند (ناشناس: کیهان فرهنگی، ش۴۰۱-۴۰۲-۴۰۳‏/۹۶‏)
‌دو‌. (قید) ⇅ مشفقانه‏‌یک‌..
ق۶. خانه‌داری و اعتماد سرای / یک‌یک آورد مشفقانه به‌ جای (نظامی۵، ۲۰۷) ║ ق۹. حسام‌الدّین خلیل چون برسید، مشفقانه با یک رفیق به عیادت آمد (معین‌الدین نطنزی، ۵۷) ║ ق۱۰. جانی‌بیگ‌سلطان پیشِ شاهی‌بیگ‌خان تفقّد نیک نمود. مشفقانه و پدرانه پیش آمد و نگاه‌داشتِ هرچه نیکوتر نمود (دوغلات، ۲۷۵) ║ ق۱۱. شما را نصیحتی کنم مشفقانه، به شرط آنکه گوش کنید و به عمل آورید (محمود افوشته‌ای، ۳۸۹) ║ ق۱۳. چند دفعه آدم فرستادم و مشفقانه استمالت نمودم ... مفید به‌ فایده نگشته‌است (فرّخ خان، ۲‏/۳۰۶‏) ║ ۱۳۱۶ش. پس‌ از چند لحظه پیرزنی به او نزدیک شد و مشفقانه گفت: دختر جان حالت چطور است؟ (مؤتمن، ۳۴) ║ ۱۳۴۵ش. هموطنان ملاحظات شخصی را کنار گذاشته، معایب را مشفقانه گفته‌ بودند (یوسفی، ۲‏/۱۳۱‏) ║ ۱۳۶۸ش. خانم فونتانن تن او را، که به سینۀ خود تکیه داده‌ بود، مشفقانه می‌جنباند (نجفی۱، ۱‏/۵۳۰‏)

معنی مشفقانه | فرهنگ جامع زبان فارسی