وضعیت: «تأییدشده»
ابتهاج ebtehâj [<عربی>]
(اسم) (ادبی) شادی؛ شادمانی.
ق۶. مرا از دوستی تو چندان مسرت و ابتهاج حاصل است که هیچ‌چیز در موازنۀ آن نیاید (نصرالله منشی، ۳۴) ║ ق۷. بازرگان‌بچه برسید، اثر ارتیاح بر بشرۀ مبارک او پیدا و نشان ابتهاج در چهرۀ همایون او هویدا (فرائد السلوک، ۱۷۷) ║ ق۸. رقص و خرام زنگی جمله از فرط ابتهاج و ارتیاح شب وصال بود (ثغری، ۲۷۲) ║ ق۹. قاضی را از آمدن او ابتهاج و مسرتی عظیم روی نمود (ابوبکر طهرانی، ۴۳) ║ ق۱۰. قباد ...، چون فرزند خود را دید، ابتهاج او مضاعف شد (خواندمیر۱، ۱/۲۳۸) ║ ق۱۱. این خبر ... بدیشان رسید و موجب فرح و ابتهاج گشت (معصومی، ۹۸) ║ ق۱۲. مردم عالم زبس افسرده‌حال و درهم‌اند / گوییا یکباره معدوم است رسم ابتهاج (لامع، ۲۱۳) ║ ق۱۳. از آنجا به سفارتخانۀ روسیه رفته، جناب ایلچی روسیه را در کمال ابتهاج و بشاشت حاضر و مهیا دیده، بسیار بسیار خشنود و مسرور بود (فرّخ خان، ۲/۹۵) ║ ق۱۴. میرزا عبد‌الکریم خان ... پس‌از ابتهاج و مسرت دیدار در کار احمال و اثقال ... رفت (امین‌الدوله، ۳۷۳) ║ ۱۳۱۶ش. یک نوع انبساط و ابتهاجی در قلب او راه یافته و بیش‌از هروقت شاداب و سرمست به‌نظر می‌رسید (مؤتمن، ۵۴۵) ║ ۱۳۳۰ش. بازی پیلانه می‌کردند با هم ز اعوجاج / تا پیاده کرد گیتی‌شان ز اسب ابتهاج (بهار، ۱/۸۹) ║ ۱۳۵۰ش. به اجداد طاهرین قسم که ... هیچ روزی چنین سرور و ابتهاجی در خود مشاهده ننموده بودم (مجابی۱، ۱۱۰)
ابتهاج فرمودن
⇅ ابتهاج کردن.
ق۸. ابتهاج و انتشاطی که بر صحّت بنده فرموده ... از تبلیغ مبلغان اخبار وداد و موصلان انباء اعتضاد وارد شد (ابن‌هندوشاه۱، ۱/ جزء۲/۲۲۸) ║ ق۱۰. چون تقریر سخن پاکیزه خاطرنشان همایون شد، ابتهاج فرموده، در طلب جواب رفتند (خنجی۱، ۵۱) ║ ق۱۴. اتابک ابتهاج فرموده ... رسول را خلعت داد و سیف‌الدین را دلجوئی به‌جا آورد (حسن فسایی، ۱/۲۶۱)
ابتهاج کردن
شادی کردن؛ از خود شادی نشان دادن.
ق۱۴. سعدالممالک ... به دیدار ما ابتهاج و اهتزازی کرد (امین‌الدوله، ۹۳) ║ دوست قدیم من تشریف ورود ارزانی داشتند و به قدوم ایشان تبرک و ابتهاج کردم (امین‌الدوله، ۴۰۳)
ابتهاج نمودن
⇅ ابتهاج کردن.
ق۶. از کفایت و شهامت او متعجب شد و بر آن ابتهاج نمود (ظهیری۱، ۲۲۶) ║ ق۷. چون خبر به مَلِک فخرالدین رسید ...، ابتهاج نمود (ابن بی‌بی، ۱/۲۴۰) ║ ق۸. سلطان به ورود او ابتهاج نمود و مسرت و انبساط افزود (عزیز استرآبادی، ۴۷۵) ║ ق۹. جبرئیل در صورت یوسف ... درپیشِ دل یعقوب گذر کرد و یعقوب به دیدار وی ابتهاج نمود (معین‌الدین فراهی، ۲۴۳) ║ ق۱۰. قاسم خان ابتهاج بسیار نمود و صحبت درگرفت (دوغلات، ۴۰۹) ║ ق۱۱. نواب سکندرشان فرزند عالی‌شان را در آغوش مهربانی کشیده، به دیدار یکدیگر ابتهاج و استبشار نموده ...، آن روز را به عیش و خرّمی گذرانیدند (اسکندربیک، ۲/۶۳۱) ║ ق۱۳. تو ای خداوند مرا بر اعمالت خوشنود گردانیدی، پس از اعمال دست‌های تو ابتهاج خواهم نمود (فاضل همدانی۱، ۱۰۸۲)
ابتهاج یافتن
شاد و خوشحال شدن.
ق۶. عالم به فرّ دولت تو ابتهاج یافت / آدم به یمن نسبت تو افتخار کرد (ظهیر فاریابی، ۶۴) ║ ق۸. چون ... به منزلت این فوز کبیر و فضل غزیر ابتهاج و استبشار یافت ... وصیت این ظفر مبین و اقبال متین در حدود و اطراف متطایر گشت (عزیز استرآبادی، ۵۲۱) ║ ق۹. از آمدن او جهانشاه میرزا ابتهاجی یافت (ابوبکر طهرانی، ۲۵۹) ║ ق۱۱. از شنیدن این یام روح‌پرور، صبح دولت دمید، ... دیدۀ امید روشن گشت ... ملک معنی ابتهاج یافت (علّامی، ۱/۱۴) ║ ق۱۲. سرو سهی با گل نیلوفر ازدواج و عروس باغ از نوید «وَ اَنبَتنا فیها مِن کُلِّ زَوج بَهیج» ابتهاج یافت (مهدی استرآبادی۲، ۱۱۶)