وضعیت: «در دست علوم کهن»
سکونین sokuneyn, -nayn
علوم کهن ملاحظه فرمایند.
ق۱۲. اکنون، معنی حرکت و آنکه... حرکت نبض چگونه است، و محرّک او کیست، و مقادیر حرکتین و سکونین چهقدر میباید... گفته میشود (ارزانی، ۲/۴۸۰) ║ نسبت اجزاء نبض به همدیگر... مقادیر سکونین با هم، نظر به اعتدال مزاج باید که مساوی باشند (عقیلی خراسانی۱، ۱/۵۸۱) ║ ق۱۳. در بیان حال احساس حرکتین و سکونین و عدم احساس آنها... حرکت آخرِ انبساطْ بنابر ظهور او محسوس میگردد (اعظم خان۱، ۲۹) ║ در امتلاء مادّیْ نبض عریض میباشد و ثقیل (به حسب ماده) و حرکتین و سکونینْ بطیءِ از حالت صحت میباشند (به شرطی که در نفس مادّه کیفیّت خبیثه یا حدّت از کیفیّات اربعه نباشد و اگر در آن کیفیّت یافتهشود، در این صورت، شهوقِ نبض بر طبیعت اخلاط و کیفیّت و کمیّت آنها بود) (اعظم خان۱، ۶۳)