وضعیت: «در دست علوم کهن»
فواق fovâq
(اسم) سکسکه ؛ ← سکسکه۱.
ق۴. فواق: خویشتن اندرکشیدن دهانۀ معده است (قمری بخاری، ۴۱) ║ ق۵. حَزا به پارسی دینارو گویند... بلغمی را نیک باشد و کسی را که آروغ ترش از گلو برآید و ادرارالبول آرد و نیز سدد بگشاید و فواق بنشاند که از امتلا بوَد و گوارش طعام را یاری دهد (موفّق هروی، ۱۱۴) ║ ق۶. کرمش آز را که فاقه زده‌ست/ ز امتلا اندرافکند به فواق (انوری، ۱/۲۷۱) ║ ق۷. وگر شود بدنش ممتلی ز مادۀ حقد/ روانْش زود برآید ز تن به‌جای فواق (همگر، ۲۸۰) ║ ق۸. فواق حرکت طبقهٔ اندرون معده است و این حرکت مرکب است از تشنجی انقباضی، گریختن از موذی را و حرکتی انبساطی از جهت دفع موذی را. و این موذی یا خوردن چیزی گرم و تیز باشد که فم معده بسوزاند یا مادهٔ غلیظ باشد که آن را دفع کند. علامت آن که از چیزی گرم و تیز باشد، سوزش معده بود از عقب خوردن غذایی تیز یا دارویی تیز (نجم‌الدین شیرازی، ۱۷۲) ║ ق۹. اورام کبد: ورم جگر از خون می‌باشد. علامتش تب و تشنگی و گرانی و درد و سوزش در موضع جگر و سقوط شهوت طعام و ظهور ورم و سرخی زبان و روی و سرفۀ خشک و فواق، و اگر ورم بزرگ بود و معده را از بزرگی آن زحمت رسد، اگر ورم در جانب مقعر بود با آن علامات قی و قبض شکم و فواق و ذهاب شهوت طعام بیشتر بود (غیاث المطبّب، ۳۸۵) ║ ق۱۰. در منفعت نعناع: کِرم دراز معده را بکُشد و قوّت معده دهد و فواق [را] بنشاند (عبدالعلی بیرجندی، ۱۴۰) ║ ق۱۱. چون شکمت پُر شود عفعفِ کلبی زنی/ رنج فواق آورَد زور چو کرد امتلا (شفائی، ۹) ║ ق۱۲. زعم عورات این است که اطفال را حصول فواق برای توسیع کردن معده و روده می‌افتد لهذا به علاج آن نمی‌پردازند. بالجمله اگر کمتر است و احیاناً کمتر می‌شود محتاج به دوا نیست و اگر ایذا می‌دهد تدارک باید کرد (ارزانی، ۳/۹۱۶) ║ ق۱۳. سداب... جهت فواق. و آشامیدن و طلا نمودن آن جهت گزیدگی عقرب و مار و رتیلا و سگ دیوانه و رفع زهرها و منع آبستنی نافع[است] (نوری، ۱/۶۴۱) ║ ق۱۴. مریض... گاهی سرفه می‌کند و گاهی فواق دارد (تربیت، ۲/۱۶۸۱)