وضعیت: «در حال ویراستاری»
سلاح‌دار selâhdâr
(صفت) ۱. ← درسلاح.
ق۴. سپاه را دیوانی نهاد و صلت‌ها داد و سلاح‌داران را از یکدیگر جدا کرد (بلعمی۲، ۲/۹۰۴) ║ ق۵. #غوش، چوبی است که خنیاگران از آن زخمه کنند و سلاح‌داران تیر سازند که چوبی سخت است (اسدی۱، ۱۳۱) ║ ق۶. #وجه این سخن آن است که غازیان و سلاح‌داران را عادت رفته است که پیوسته آن را استعمال می‌کنند (میبدی، ۲/۶۳۷) ║ ق۸. #به سبب استیلا و غلبۀ ماران تا جمعی سلاح‌داران نبودندی، بدان‌جا رفتن نتوانستندی (ابن بزّاز، ۲۲۱) ║ ق۹. چون خبر آمدن لشکر به ابن‌زیاد رسید بفرمود تا منادی کردند که از اهل کوفه هیچ سلاح‌داری به استقبال بیرون نرود (کاشفی۱، ۳۶۴) ║ ق۱۰. دزدان روی بازپس کردند و مرد سلاح‌داری دیدند (ابومسلم‌نامه، ۱/۲۴۶) ║ ق۱۱. #امیرزاده محمد سلطان گفت هند را می‌گیریم، لیکن هندوستان را حصارهاست؛ اول دریاها، دوم جنگل‌ها و بیشه‌ها، سیوم سپاه سلاح‌دار و فیلان آدم‌شکار (ابوطالب تربتی، ۱۲۸)
۲. (درمورد کسی) که سلاح با خود حمل می‌کند و مسئول حفاظت از جان پادشاه است ؛ سلاحی.
ق۵. وی آنجا رفت با دو ندیم و کسی که شراب پیماید از شراب‌داران و دو ساقی و غلامی و سلاح‌دار (بیهقی۱، ۶۶۴) ║ ق۶. این بگفت و درحال بفرمود تا قاعدۀ پادشاهی راست کردند و سراپرده و چهاربالش بنهادند و سلاح‌داران بر چپ و راست بایستادند و جانداران و حاجبان بر اطراف بارگاه حلقه کردند (طرسوسی، ۱/۴۸۲) ║ ق۷. #چون سلطان بر تخت تمکّن یافت و سلاح‌داران و جانداران هریک در مقام معلوم خود شرف مثول یافتند، امیر سیف‌الدین از خدمت سلطان به دهلیز آمد و گفت که ایمه و اکابر را مقرر باشد که سلطان عزالدین کیکاوس در قاموس رحمت حق تعالی و تقدس استغراق یافت (ابن بی‌بی، ۱/۲۸۴) ║ ق۸. #اسرائیل از سلاح‌دار خود کمان بستد و از سر غرور جوانی و نشاط باذه گفت که هر وقت که این کمان به قوم و قبائل خود فرستم سی‌هزار سوار درحال برنشینند (آقسرایی، ۱۲) ║ ق۹. پادشاه فرمود تا خلعت آوردند و در او پوشانیدند و گفت سلاح‌دار من باش (بختیارنامه، ۱۴۵) ║ ق۱۱. #به تو کی رسد نگاهم که ز زلف و چشم و ابرو/ به رهش سلاح‌داران همه جابه‌جا نشسته (فیض کاشانی، ۳۵۵) ║ ق۱۳. پادشاه آن پسر را سلاح‌دار خود گردانید (آورده‌اند، ۴۳۱) ║ ۱۳۱۲ش. فوسکو ... سلاح‌دار او را ... به قتل رسانده، جسد هر دو را در مجرای سیل افکنده و زن زیبا را هم فروخته بود (مستعان، ۱) ║ ۱۳۱۶ش. عده‌ای از سلاح‌داران و غلامان و نگاهبانان خاصه در حیاط بزرگ کاخ با ترتیب مخصوصی ایستاده بودند (مؤتمن، ۹۹)