فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

ننگ و نام

وضعیت: «در حال ویراستاری»
ننگ و نام ‎nangonâm‎
← نام‌وننگ‏۱.
ق۵. یافت رضای حقّ در سه چیز است: اوّل شکستن هوا و کام و دویم ازپیش برداشتن دنیا و دام، و سیّم گم کردن ننگ‌ و نام (خواجه عبداللّه۱، ۱‏/۶۵‏) ║ ق۶. چه خبر دارد از حلاوت عشق / هرکه در بند ننگ‌ و نام بود (سنایی۱، ۱۶۵) ║ ق۷. هلاکم زین‌همه ناموس خام است / چو عشق آمد چه جای ننگ‌ و نام است؟ (امیر خسرو۱، ۲۲۹) ║ ق۸. ننگ‌ و نامت رفت پیش شیخ‌ و شاب / آبرویت ریخت نزد خاص‌ و عام (عماد فقیه۱، ۳۳۷) ║ ق۹. رنگ‌وبوی جام می ناخورده می / می‌رهاند مرد را از ننگ‌ و نام (جامی۱، ۲‏/۲۷۱‏) ║ ق۱۰. نبَری ز ننگ نامم من خسته پس وصالت / به چه آبرو بجویم به چه ننگ‌ و نام خواهم (اهلی، ۳۰۸) ║ ق۱۱. میان عشق و ننگ‌ و نام الفت درنمی‌گیرد / به ترک سر کُله را آشنایی سر نمی‌گیرد (واعظ، ۱۶۷) ║ ق۱۲. ز بزم می‌پرستان بی‌توقف بگذر ای زاهد / که آنجا هرکه بنشیند ز ننگ‌ و نام می‌خیزد (بیدل، ۲‏/۲۵‏) ║ ق۱۳. می‌فروشش باده‌ای در جام کرد / تا ابد بدرود ننگ‌ و نام کرد (احمد نراقی، ۲۵۵) ║ ق۱۴. آن ساقی خودکام ما، تاراج ننگ‌ و نام ما / این آتش اندر جام ما بر دفع سرما ریخته (ادیب‌الممالک، ۲‏/۳۸۳‏) ║ ۱۳۴۷ش. در جایی که زنی در سنین شصت‌واندی سال ... ننگ‌ونام را زیر پا گذارده ... سر به شیدایی برآورده، فاسق خود را ... مأوا داده (شهری۴، ۳۳۳) ║ ۱۳۷۶ش. گرچه بدنامی است نزد عاقلان ما نمی‌خواهیم ننگ و نام را (کیان، ش۳۷‏/۷۹‏) ║ ۱۳۷۸ش. دیگر نمی‌توانند بدی‌ام را بگویند، چون خودشان باهام بد کردند. این ننگ‌ و نام، این هوس‌ها حتی تا دَم آخر هم آدم را ول نمی‌کند (کاتب، ۱۱۲)

معنی ننگ و نام | فرهنگ جامع زبان فارسی