فرهنگ جامع زبان فارسیفرهنگستان زبان و ادب فارسی

بی‌نام‌وننگ

وضعیت: «در حال ویراستاری»
بی‌نام‌وننگ ‎binâmonangi‎ [جمع: بی‌نام‌وننگان]
(صفت) ۱. (درمورد کسی) بی‌آبرو؛ رسوا.
ق۵. همان سخت‌تر ز آهن و خاره‌سنگ / مدان جز دل زفت بی‌نام‌وننگ (اسدی۳، ۱۴۷) ║ نکو گفت دانندۀ باستان / ز بی‌نام‌وننگان مزن داستان * (بدیع بلخی: شاعران بی دیوان، ۵۲۰) ║ ق۶. ای بی‌نام‌وننگ و حرام‌زادۀ بدفعل ناپاک، این چه کار بود که تو کردی؟ (سمک، ۵‏/۱۰۸‏) ║ چو شد در نامه‌ها نامم شکسته / در بی‌نام‌وننگان باد بسته (نظامی۳، ۵۲۸) ║ ق۷. طلب کردم از پیش‌وپس چوب و سنگ / که ای ناخداترس بی‌نام‌وننگ (سعدی۱، ۱۵۷) ║ ق۸. قرب دوهزار غلام بی‌نام‌وننگ در خدمت ایستاده‌ بودند. یکی را حمیت و غیرت بر آن نداشت که یوسف را هلاک کردی، جمله بگریختند (رشیدالدین فضل​اللّه۱۰، ۲۹) ║ ق۱۰. چنان بدنام عالم گشتم از مهر نکورویان / که اهل عشق را ننگ از من بی‌نام‌وننگ آید (محتشم، ۲‏/۱۱۹۷‏) ║ ق۱۲. خود با دلیران خصم‌افگن ... به تیر زنبورک و تفنگ و آب پیکان ناوک و خدنگ، برهم‌زن جمعیت مشرکان بی‌نام‌وننگ گردید (حسینی منشی، ۴۱۲) ║ ق۱۳. امیرارسلان ... سر راه را تنگاتنگ به‌ عزم جنگ بر آن بی‌نام‌وننگ گرفت (نقیب‌الممالک، ۳۹۵) ║ ق۱۴. خوب درست بسنجید و ملاحظه کنید که ممکن است همچو شخص بی‌نام‌وننگی ... به گناه خود اقرار کند (خسروی۱، ۲۰۶) ║ ۱۳۲۰ش. دزد شد این شحنۀ بی‌نام‌وننگ / دزد، کِی از دزد کند بازخواست (اعتصامی، ۱۵) ║ ۱۳۶۸ش. اهمیت این امر ناموسی کمتر از آن نبود که کسی به زن کسی دست ببرد ... در اینجا سر و کار با آبروباختگان هرزه‌درای بی‌نام‌وننگ بوده (شهری۲، ۶‏/۳۲۲‏)
۲. (درمورد روزگار، ایّام و مانند آن‌ها) که اعتبار ندارد و قابل اعتماد نیست.
ق۷. دهر بی‌فرهنگ ایام بی‌نام‌و‌ننگ او را چندان خرسنگ بلیّت در راه افکنده‌است که پانصد فرسنگ آواره شده‌است (دهستانی، ۳‏/۱۰۹۶‏) ║ ق۱۱. به ناموس اجل گر زند بر تو چنگ / بِهْ از زندگانیّ بی‌نام‌وننگ (قدسی، ۹۳۳)

معنی بی‌نام‌وننگ | فرهنگ جامع زبان فارسی